Prof. dr hab. Wojciech Radecki<\/p>\n\n\n\n
Jakie \u015brodki prawne maj\u0105 do dyspozycji indywidualnie dzia\u0142aj\u0105cy w\u0119dkarze, kt\u00f3rzy zamierzaj\u0105 przedstawi\u0107 sw\u00f3j protest wobec zamiar\u00f3w inwestycyjnych zagra\u017caj\u0105cych gospodarce wodnej i rybackiej.<\/p>\n\n\n\n
Jak ju\u017c by\u0142a mowa w poprzednich odcinkach tego cyklu, ustawa z 3 pa\u017adziernika 2008 r. o udost\u0119pnianiu informacji o \u015brodowisku i jego ochronie, udziale spo\u0142ecze\u0144stwa w ochronie \u015brodowiska oraz o ocenach oddzia\u0142ywania na \u015brodowisko (DzU nr 199, poz. 1227 ze zm.), zwana dalej w skr\u00f3cie \u201eustaw\u0105 o ocenach oddzia\u0142ywania\u201d przewiduje instytucj\u0119 ocen oddzia\u0142ywania przedsi\u0119wzi\u0119\u0107 na \u015brodowisko w trzech wariantach:
1) oceny podstawowej w ramach wydawania decyzji o \u015brodowiskowych uwarunkowaniach dla przedsi\u0119wzi\u0119\u0107 mog\u0105cych znacz\u0105co oddzia\u0142ywa\u0107 na \u015brodowisko:
a) zawsze,
b) potencjalnie,
2) oceny ponownej przedsi\u0119wzi\u0119\u0107 budowlanych,
3) oceny naturowej, tj. oceny oddzia\u0142ywania na obszar Natura 2000 przedsi\u0119wzi\u0119\u0107 innych ni\u017c mog\u0105ce zawsze lub potencjalnie znacz\u0105co oddzia\u0142ywa\u0107 na \u015brodowisko.<\/p>\n\n\n\n
W ka\u017cdym z tych wariant\u00f3w mo\u017cemy mie\u0107 do czynienia z post\u0119powaniem wymagaj\u0105cym udzia\u0142u spo\u0142ecze\u0144stwa. Takie post\u0119powanie ma miejsce wtedy, gdy jest prowadzona procedura oceny oddzia\u0142ywania, kt\u00f3ra jest uzale\u017cniona od istniej\u0105cego z mocy prawa b\u0105d\u017a na\u0142o\u017conego postanowieniem w\u0142a\u015bciwego organu obowi\u0105zku przedstawienia raportu o oddzia\u0142ywaniu na \u015brodowisko lub na obszar Natura 2000, a wi\u0119c:
w wariancie 1a \u2013 zawsze, gdy\u017c przed\u0142o\u017cenie raportu jest wymagane z mocy prawa (przyk\u0142adem s\u0142u\u017cy wielka budowla pi\u0119trz\u0105ca wod\u0119),
w wariancie 1b \u2013 je\u017celi organ w\u0142a\u015bciwy do wydania decyzji o \u015brodowiskowych uwarunkowaniach zobowi\u0105za\u0142 wnioskodawc\u0119 do przed\u0142o\u017cenia raportu o oddzia\u0142ywaniu przedsi\u0119wzi\u0119cia na \u015brodowisko (tytu\u0142em przyk\u0142adu ma\u0142a elektrownia wodna),
w wariancie 2 \u2013 zawsze, gdy\u017c raport ju\u017c by\u0142 przedstawiany w poprzednim post\u0119powaniu (przyk\u0142ad to ponownie wielka budowla wodna),
w wariancie 3 \u2013 je\u017celi regionalny dyrektor ochrony \u015brodowiska zobowi\u0105za\u0142 wnioskodawc\u0119 do przed\u0142o\u017cenia raportu o oddzia\u0142ywaniu przedsi\u0119wzi\u0119cia na obszar Natura 2000 (jako przyk\u0142ad wskaza\u0107 mo\u017cna wycinanie drzew nad wodami, je\u017celi mo\u017ce to oddzia\u0142ywa\u0107 na obszar Natura 2000).
We wszystkich wariantach otwiera si\u0119 wtedy faza zwana post\u0119powaniem z udzia\u0142em spo\u0142ecze\u0144stwa. T\u0119 faz\u0119 post\u0119powania prowadzi:
w wariantach 1a i 1b \u2013 organ w\u0142a\u015bciwy do wydania decyzji o \u015brodowiskowych uwarunkowaniach, a wi\u0119c regionalny dyrektor ochrony \u015brodowiska w przypadku wielkich budowli pi\u0119trz\u0105cych wod\u0119, a w\u00f3jt, burmistrz lub prezydent miasta w przypadku ma\u0142ych elektrowni wodnych,
w wariancie 2 \u2013 organ administracji budowlanej,
w wariancie 3 \u2013 organ w\u0142a\u015bciwy do wydania decyzji, na przyk\u0142ad w\u00f3jt, burmistrz lub prezydent miasta w przypadku zezwolenia na usuwanie drzew.
W wariantach 2 i 3 procedur\u0119 oceny oddzia\u0142ywania na \u015brodowisko (wariant 2) lub tylko na obszar Natura 2000 (wariant 3) przeprowadza wprawdzie regionalny dyrektor ochrony \u015brodowiska, ale faz\u0119 post\u0119powania z udzia\u0142em spo\u0142ecze\u0144stwa przeprowadza organ w\u0142a\u015bciwy do wydania decyzji, kt\u00f3ry zebrane uwagi i wnioski przekazuje regionalnemu dyrektorowi ochrony \u015brodowiska, ten za\u015b je rozpatruje.<\/p>\n\n\n\n
Przez \u201espo\u0142ecze\u0144stwo\u201d w tym kontek\u015bcie nale\u017cy \u2013 zgodnie z przepisami prawa mi\u0119dzynarodowego, unijnego i polskiego \u2013 rozumie\u0107 ka\u017cd\u0105 osob\u0119 fizyczn\u0105 i prawn\u0105 oraz zrzeszenia tych os\u00f3b. Problematyka zrzesze\u0144 b\u0119dzie omawiana w nast\u0119pnym felietonie, w tym miejscu zatrzymam si\u0119 nad osobami dzia\u0142aj\u0105cymi indywidualnie, a mog\u0105 by\u0107 nimi mi\u0119dzy innymi w\u0119dkarze.<\/p>\n\n\n\n
Zasada generalna uj\u0119ta w art. 5 ustawy o ocenach oddzia\u0142ywania g\u0142osi, \u017ce ka\u017cdy ma prawo uczestniczenia, na warunkach okre\u015blonych ustaw\u0105, w post\u0119powaniu wymagaj\u0105cym udzia\u0142u spo\u0142ecze\u0144stwa. Nale\u017cy zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na zawart\u0105 w tym przepisie formu\u0142\u0119 \u201ena warunkach okre\u015blonych ustaw\u0105\u201d. Oznacza ona, \u017ce w\u0119dkarz nie staje si\u0119 z mocy prawa uczestnikiem post\u0119powania, lecz jego uprawnienia ograniczaj\u0105 si\u0119 do tych, kt\u00f3re mu ustawa przyznaje. W\u0119dkarzom dzia\u0142aj\u0105cym indywidualnie ustawa przyznaje uprawnienia do\u015b\u0107 skromne, poniewa\u017c ograniczone do przedstawienia uwag i wniosk\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Istotne znaczenie ma tu art. 33 ust. 1 ustawy o ocenach oddzia\u0142ywania, kt\u00f3ry stanowi, \u017ce przed wydaniem i zmian\u0105 decyzji wymagaj\u0105cych udzia\u0142u spo\u0142ecze\u0144stwa organ w\u0142a\u015bciwy do wydania decyzji, bez zb\u0119dnej zw\u0142oki, podaje do publicznej wiadomo\u015bci informacje o:
1) przyst\u0105pieniu do przeprowadzenia oceny oddzia\u0142ywania przedsi\u0119wzi\u0119cia na \u015brodowisko,
2) wszcz\u0119ciu post\u0119powania,
3) przedmiocie decyzji, kt\u00f3ra ma by\u0107 wydana w sprawie,
4) organie w\u0142a\u015bciwym do wydania decyzji oraz organach w\u0142a\u015bciwych do wydania opinii i dokonania uzgodnie\u0144,
5 ) mo\u017cliwo\u015bciach zapoznania si\u0119 z niezb\u0119dn\u0105 dokumentacj\u0105 sprawy oraz o miejscu, w kt\u00f3rym jest ona wy\u0142o\u017cona do wgl\u0105du,
6) mo\u017cliwo\u015bci sk\u0142adania uwag i wniosk\u00f3w,
7) sposobie i miejscu sk\u0142adania uwag i wniosk\u00f3w, wskazuj\u0105c jednocze\u015bnie 21-dniowy termin ich sk\u0142adania,
8) organie w\u0142a\u015bciwym do rozpatrzenia uwag i wniosk\u00f3w,
9) terminie i miejscu rozprawy administracyjnej otwartej dla spo\u0142ecze\u0144stwa, je\u017celi ma by\u0107 ona przeprowadzona,
10) post\u0119powaniu w sprawie transgranicznego oddzia\u0142ywania na \u015brodowisko, je\u017celi jest prowadzone.<\/p>\n\n\n\n
Po zapoznaniu si\u0119 z takimi informacjami ka\u017cdy w\u0119dkarz mo\u017ce z\u0142o\u017cy\u0107 uwagi i wnioski w zakre\u015blonym 21-dniowym terminie (sp\u00f3\u017anionych wniosk\u00f3w nie rozpatruje si\u0119, o czym stanowi wyra\u017anie art. 35 ustawy o ocenach oddzia\u0142ywania), przy czym zgodnie z art. 34 ustawy o ocenach oddzia\u0142ywania mog\u0105 by\u0107 one wnoszone w formie pisemnej, ustnie do protoko\u0142u lub za pomoc\u0105 \u015brodk\u00f3w komunikacji elektronicznej bez konieczno\u015bci opatrywania ich bezpiecznym podpisem elektronicznym.<\/p>\n\n\n\n
Kolejny art. 36 ustawy o ocenach oddzia\u0142ywania uprawnia organ w\u0142a\u015bciwy do wydania decyzji do przeprowadzenia rozprawy administracyjnej otwartej dla spo\u0142ecze\u0144stwa. Nie jest to obowi\u0105zek organu, lecz tylko jego uprawnienie. Ustawa o ocenach oddzia\u0142ywania odsy\u0142a tu do art. 91 \u00a7 3 kodeksu post\u0119powania administracyjnego (k.p.a.), kt\u00f3ry nakazuje zawiadamia\u0107 o rozprawie obwieszczeniem lub w spos\u00f3b zwyczajowo przyj\u0119ty, je\u017celi zachodzi prawdopodobie\u0144stwo, \u017ce opr\u00f3cz wezwanych stron s\u0105 i inne osoby, kt\u00f3re mog\u0105 by\u0107 zainteresowane uczestnictwem w rozprawie. Tymi innymi osobami mog\u0105 by\u0107 tak\u017ce w\u0119dkarze, kt\u00f3rzy mog\u0105 pojawi\u0107 si\u0119 na rozprawie i do jej protoko\u0142u wnie\u015b\u0107 swoje uwagi i wnioski.
Uwagi i wnioski w\u0119dkarzy nie s\u0105 wi\u0105\u017c\u0105ce dla organ\u00f3w prowadz\u0105cych post\u0119powanie, ale to nie znaczy, \u017ce nie maj\u0105 one znaczenia. Maj\u0105, ale tylko w tym sensie, \u017ce zgodnie z art. 37 ustawy o ocenach oddzia\u0142ywania organ prowadz\u0105cy post\u0119powanie:
1) rozpatruje uwagi i wnioski,
2) w uzasadnieniu decyzji, niezale\u017cnie od wymaga\u0144 wynikaj\u0105cych z k.p.a., podaje informacje o udziale spo\u0142ecze\u0144stwa w post\u0119powaniu oraz o tym, w jaki spos\u00f3b zosta\u0142y wzi\u0119te pod uwag\u0119 i w jakim zakresie zosta\u0142y uwzgl\u0119dnione uwagi i wnioski zg\u0142oszone w zwi\u0105zku z udzia\u0142em spo\u0142ecze\u0144stwa.<\/p>\n\n\n\n
Organ nie mo\u017ce przeto zupe\u0142nie zlekcewa\u017cy\u0107 uwag i wniosk\u00f3w zg\u0142oszonych przez indywidualnie dzia\u0142aj\u0105cych w\u0119dkarzy. Musi je rozpatrzy\u0107 i w uzasadnieniu decyzji da\u0107 wyraz temu, w jaki spos\u00f3b je wzi\u0105\u0142 pod uwag\u0119 i w jakim zakresie je uwzgl\u0119dni\u0142. Mo\u017ce ich wprawdzie w og\u00f3le nie uwzgl\u0119dni\u0107, ale musi uzasadni\u0107, dlaczego ich nie uwzgl\u0119dni\u0142.<\/p>\n\n\n\n
W ka\u017cdym razie w\u0119dkarz, kt\u00f3rego uwagi i wnioski nie zosta\u0142y uwzgl\u0119dnione, nie ma \u017cadnej mo\u017cliwo\u015bci prawnej domagania si\u0119, aby by\u0142y rozpoznane ponownie przez organ odwo\u0142awczy (w\u0119dkarz nie b\u0119d\u0105c stron\u0105 nie mo\u017ce odwo\u0142a\u0107 si\u0119 od decyzji) ani przez s\u0105d (w\u0119dkarz nie b\u0119d\u0105c stron\u0105 nie mo\u017ce wyst\u0105pi\u0107 ze skarg\u0105 do s\u0105du administracyjnego). Zasadniczo odmiennie przestawiaj\u0105 si\u0119 uprawnienia organizacji w\u0119dkarskich, o czym b\u0119dzie mowa w nast\u0119pnym odcinku tego cyklu.<\/p>\n\n\n\n
Dla dope\u0142nienia obrazu dodam, \u017ce tak\u017ce przy ocenach strategicznych, tj. ocenach skutk\u00f3w realizacji polityki, strategii, planu lub programu, ustawa o ocenach oddzia\u0142ywania w art. 40 przewiduje mo\u017cliwo\u015b\u0107 sk\u0142adania uwag i wniosk\u00f3w przez ka\u017cdego, w wi\u0119c tak\u017ce przez indywidualnie dzia\u0142aj\u0105cych w\u0119dkarzy, tak\u017ce w terminie 21 dni od upublicznienia informacji o przygotowywanym dokumencie, tak\u017ce w dowolnej formie (pisemnie, ustnie do protoko\u0142u, za pomoc\u0105 \u015brodk\u00f3w komunikacji elektronicznej), a w art. 42 zobowi\u0105zuje organ opracowuj\u0105cy projekt dokumentu wymagaj\u0105cego udzia\u0142u spo\u0142ecze\u0144stwa do:
1) rozpatrzenia uwag i wniosk\u00f3w,
2) do\u0142\u0105czenia do przyj\u0119tego dokumentu uzasadnienia zawieraj\u0105cego informacje o udziale spo\u0142ecze\u0144stwa w post\u0119powaniu oraz o tym, w jaki spos\u00f3b zosta\u0142y wzi\u0119te pod uwag\u0119 i w jakim zakresie zosta\u0142y uwzgl\u0119dnione uwagi i wnioski zg\u0142oszone w zwi\u0105zku z udzia\u0142em spo\u0142ecze\u0144stwa.
Podobnie wszak\u017ce jak przy ocenie przedsi\u0119wzi\u0119\u0107 w\u0119dkarz nie ma \u017cadnych dalszych \u015brodk\u00f3w prawnych pozwalaj\u0105cych mu na przekonywanie do swoich racji, kt\u00f3re nie znalaz\u0142y uznania u organu opracowuj\u0105cego projekt dokumentu. W\u0119dkarz jedynie si\u0119 dowie, w jakim zakresie jego uwagi i wnioski zosta\u0142y uwzgl\u0119dnione albo dlaczego w og\u00f3le nie zosta\u0142y uwzgl\u0119dnione.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Jakie \u015brodki prawne maj\u0105 do dyspozycji indywidualnie dzia\u0142aj\u0105cy w\u0119dkarze, kt\u00f3rzy zamierzaj\u0105 przedstawi\u0107 sw\u00f3j protest wobec zamiar\u00f3w inwestycyjnych zagra\u017caj\u0105cych gospodarce wodnej i rybackiej.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":9980,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[69],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9979"}],"collection":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9979"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9979\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9981,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9979\/revisions\/9981"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9980"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9979"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9979"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9979"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}