{"id":9970,"date":"2010-10-01T02:04:00","date_gmt":"2010-10-01T00:04:00","guid":{"rendered":"http:\/\/wedkarz.dkonto.pl\/?p=9970"},"modified":"2021-11-14T02:10:32","modified_gmt":"2021-11-14T01:10:32","slug":"na-wilenszczyznie-rybolowstwo-jezior-trockich","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/2010\/10\/01\/na-wilenszczyznie-rybolowstwo-jezior-trockich\/","title":{"rendered":"NA WILE\u0143SZCZY\u0179NIE – RYBO\u0141\u00d3WSTWO JEZIOR TROCKICH"},"content":{"rendered":"\n

Podajemy Czytelnikom, w oryginalnej pisowni, kawa\u0142ek historii narodowej udokumentowanej pi\u00f3rem i aparatem fotograficznym, w\u00f3wczas jeszcze studentki, po\u017aniej znakomitego naukowca, etnografa Uniwersytetu Wile\u0144skiego im. Stefana Batorego, pani Marii Zaniemirskiej-Prufferowej. Dla wsp\u00f3\u0142czesnej historii praca Marii Prufferowej ma takie znaczenie, \u017ce wielu trockich rybak\u00f3w wyjecha\u0142o z wile\u0144szczyzny. Zasiedli na Warmii, mazurach, pomorzu, nios\u0105c na nowe ziemie rodzime tradycje i zawodowe zwyczaje.<\/p>\n\n\n\n

Praca niniejsza jest rezultatem bada\u0144 nad rybo\u0142\u00f3wstwem Jezior Trockich, kt\u00f3re prowadzi\u0142am w czasie wakacyj r. 1927, 1928 i 1929, i dorywczo w okresie wiosny, jesieni i zimy. Celem tych bada\u0144 by\u0142o zebranie materia\u0142u etnograficznego, charakteryzuj\u0105cego zar\u00f3wno dzi\u015b istniej\u0105ce sposoby i narz\u0119dzia po\u0142owu ryb, oraz zwi\u0105zane z niemi przes\u0105dy i zwyczaje, jak r\u00f3wnie\u017c zanotowanie, na podstawie relacyj najstarszych rybak\u00f3w, sposob\u00f3w i narz\u0119dzi rybackich, stosowanych przed kilkudziesi\u0119ciu laty, obecnie cz\u0119\u015bciowo nale\u017c\u0105cych ju\u017c do przesz\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

Przytem chodzi\u0142o mi o ustalenie terminologii technicznej, stosowanej w rybo\u0142\u00f3wstwie, jak np. nazw przyn\u0119t, narz\u0119dzi i sposob\u00f3w \u0142owu i wreszcie nazw \u0142owionych ryb.Chc\u0105c oprze\u0107 rezultaty pracy mojej na jak najwi\u0119kszym materiale, d\u0105\u017cy\u0142am do zbadania wszystkich rybak\u00f3w zawodowych, jak r\u00f3wnie\u017c i wie\u015bniak\u00f3w, dorywczo cho\u0107by tylko zajmuj\u0105cych si\u0119 rybo\u0142\u00f3wstwem.<\/p>\n\n\n\n

(\u2026)
W\u015br\u00f3d moich g\u0142\u00f3wnych informator\u00f3w wymieni\u0107 nale\u017cy przede wszystkiem liczn\u0105 rodzin\u0119 Karpowicz\u00f3w z Trok i z Wornik, kt\u00f3rej cz\u0142onkowie s\u0105 doskona\u0142ymi zawodowymi rybakami. Ju\u017c od kilku pokole\u0144 zaw\u00f3d rybaka przechodzi u nich z ojca na syna. Dalej starego rybaka Jana Dzikiewicza z Trok, Micha\u0142a Maty\u017conka z za\u015bcianka Jeremcowo, Aleksandra Madziewicza z Wornik, oraz starego Jana Parszukowa z Trok.

Oczywi\u015bcie nie mog\u0142am poprzesta\u0107 tylko na informacjach, chc\u0105c bowiem zaznajomi\u0107 si\u0119 bli\u017cej ze stanem rybo\u0142\u00f3wstwa, bra\u0142am udzia\u0142 we wsp\u00f3lnych wyprawach z rybakami na po\u0142owy ryb.<\/p>\n\n\n\n

Informacyj, dotycz\u0105cych strony technicznej po\u0142ow\u00f3w, udzielano mi zazwyczaj ch\u0119tnie: z w\u0142asnej inicjatwy poza u\u017cywanemi sieciami, wyci\u0105gano np. rozmaite stare sprz\u0119ty, od dawna ju\u017c nieu\u017cywane, a nieraz ofiarowywano je bezinteresownie dla Muzeum Etnograficznego.<\/p>\n\n\n\n

Zaznaczy\u0107 musz\u0119, \u017ce na og\u00f3\u0142 wsz\u0119dzie spotyka\u0142am du\u017co \u017cyczliwo\u015bci i uczynno\u015bci, dzi\u0119ki czemu, w ci\u0105gu powtarzaj\u0105cego si\u0119 podczas trzech lat pobytu mego w Trokach, mog\u0142am pozna\u0107 rodziny rybackie, co ogromnie u\u0142atwi\u0142o prac\u0119. Trudniej mi by\u0142o, szczeg\u00f3lnie pocz\u0105tkowo, zebra\u0107 istniej\u0105ce przes\u0105dy, dotycz\u0105ce rybo\u0142\u00f3wstwa. Pytania, zwi\u0105zane z temi zagadnieniami, wywo\u0142ywa\u0142y przynajmniej chwilow\u0105 nieufno\u015b\u0107, pewn\u0105 jakby niech\u0119\u0107 do zdradzania tych rzeczy lub nawet zawstydzenie. Cz\u0119sto spotyka\u0142am si\u0119 r\u00f3wnie\u017c i z lekcewa\u017ceniem starych wierzeniowych tradycyj, jako czego\u015b, co dzi\u015b ju\u017c nie jest powa\u017cnie traktowane, jako jakie\u015b g\u0142upstwo, kt\u00f3rego samo wspomnienie wywo\u0142ywa\u0142o czasem wprost homeryckie wybuchy \u015bmiechu.
D\u0142u\u017csza rozmowa wykazywa\u0142a jednak, i\u017c istnienie niekt\u00f3rych z tych przes\u0105d\u00f3w potwierdza praktyka po dzi\u015b dzie\u0144. Gdy bowiem chodzi np. o pomy\u015blny po\u0142\u00f3w, wtedy nie lekcewa\u017c\u0105 sobie rybacy troccy starych wierze\u0144, przekazywanych z dziad\u00f3w i ojc\u00f3w na syn\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Najwi\u0119cej trudno\u015bci, ze wzgl\u0119du na mieszany charakter ludno\u015bci, oraz na histori\u0119 rybo\u0142\u00f3wstwa trockiego, nastr\u0119cza\u0142y kwestje, zwi\u0105zane z ustaleniem i zanotowaniem terminologii.<\/p>\n\n\n\n

Ludno\u015b\u0107 okolic Trok jest w przewa\u017caj\u0105cej liczbie polska, wyznania rzymskokatolickiego, u\u017cywaj\u0105ca jako j\u0119zyka codziennego j\u0119zyka polskiego, w pewnej za\u015b cz\u0119\u015bci r\u00f3wnie\u017c mieszanego j\u0119zyka bia\u0142orusko-polskiego. Jednak w Trokach opr\u00f3cz Polak\u00f3w, wi\u0119kszy odsetek stanowi\u0105 \u017bydzi i Karaimi, pozatem mieszka kilka rodzin bia\u0142oruskich, tatarskich, litewskich i rosyjskich.
We wsiach okolicznych poza Polakami s\u0105 ma\u0142e skupienia Bia\u0142orusin\u00f3w, Rosjan-Starowier\u00f3w i kilka zaledwie, rozrzuconych gdzieniegdzie, rodzin litewskich.<\/p>\n\n\n\n

Rybacy troccy rekrutuj\u0105 si\u0119 przewa\u017cnie spo\u015br\u00f3d Polak\u00f3w i w ma\u0142ej cz\u0105stce z Rosjan i Bia\u0142orusin\u00f3w. \u017bydzi wyst\u0119puj\u0105 tu tylko w roli dzier\u017cawc\u00f3w, a wi\u0119c s\u0105 chlebodawcami rybak\u00f3w. Zwr\u00f3ci\u0107 jednak nale\u017cy specjaln\u0105 uwag\u0119 na fakt, \u017ce j\u0119zyk, kt\u00f3rym pos\u0142uguj\u0105 si\u0119 rybacy troccy, jest wynikiem dziej\u00f3w kultury rybackiej, stanowi pewn\u0105 swoist\u0105 ca\u0142o\u015b\u0107, kt\u00f3r\u0105, jako j\u0119zyk fachowy, nale\u017cy przeciwstawi\u0107 j\u0119zykowi, u\u017cywanemu pozatem przez ludno\u015b\u0107 trock\u0105. Jest on mieszanin\u0105 rybackich wyraz\u00f3w i zwrot\u00f3w bia\u0142oruskich, rosyjskich i polskich. Charakterystyczne jest przede wszystkiem u\u017cywanie wyraz\u00f3w bia\u0142oruskich i rosyjskich przy zawo\u0142aniach, zwi\u0105zanych z po\u0142owem ryb, oraz przy wzajemnem zwyk\u0142em ur\u0105ganiu, natomiast w rozmowach bardziej \u0142agodnych i przy porozumiewaniu si\u0119 z polsk\u0105 inteligencj\u0105 rybacy troccy, bez wzgl\u0119du na sw\u0105 narodowo\u015b\u0107, wyra\u017anie przechodz\u0105 na j\u0119zyk polski, przyczem przystosowuj\u0105c si\u0119 do polskiego j\u0119zyka literackiego, stwarzaj\u0105 nowotwory j\u0119zykowe.<\/p>\n\n\n\n

Oczywi\u015bcie, jak w ca\u0142em Wojow\u00f3dztwie Wile\u0144skiem, podobnie i w Trokach, j\u0119zyk nie odgrywa decyduj\u0105cej roli w poczuciu narodowo\u015bciowem: wi\u0119ksze znaczenie ma wyznanie. Jako przyk\u0142ad przytoczy\u0107 musz\u0119 odpowied\u017a jednego z informator\u00f3w, 70-letniego Jana Parszukowa z Trok, kt\u00f3ry na zapytanie moje, jakiej jest narodowo\u015bci, odrzek\u0142, uderzywszy si\u0119 w piersi: : \u201eja jestem czysty Rzymianin\u201d. Inni znowu j\u0119zyk bia\u0142oruski okolic Wilna nazywaj\u0105 \u201euniejackim\u201d, lub m\u00f3wieniem \u201epo prostu\u201d, co zreszt\u0105 niekiedy stosuje si\u0119 r\u00f3wnie\u017c do gwary mieszanej bia\u0142orusko-polskiej.

Dla tworzenia si\u0119 terminologii rybackiej w Trokach pozosta\u0142 bez znaczenia j\u0119zyk karaimski. T\u0142umaczy si\u0119 to tem, \u017ce Karaimi trudni\u0105 si\u0119 w Trokach przewa\u017cnie ogrodnictwem. Znale\u017a\u0107 mo\u017cna w\u015br\u00f3d nich rybak\u00f3w-amator\u00f3w, ci jednak nie wytworzyli w\u0142asnej terminologii rybackiej. Teren, obj\u0119ty przez moje badania, stanowi\u0142y tak zwane Jeziora Trockie.<\/p>\n\n\n\n

Przez miano Jezior Trockich rozumiem kompleks jezior, le\u017c\u0105cych w obr\u0119bie Pojezierza Trockiego. Znajduj\u0105 si\u0119 one w odleg\u0142o\u015bci oko\u0142o 28 km na po\u0142udniowy zach\u00f3d od Wilna. Z po\u015br\u00f3d nich uwzgl\u0119dniam nast\u0119puj\u0105ce: Skaj\u015bcie (1), Galwe, Tataryszki, Bernardy\u0144skie (Bernardyny) z Nierespink\u0105 i Okmiany. Z po\u015br\u00f3d mniejszych przyleg\u0142ych jest Bobryk (Bobruk), Szmugoj, Aszyryniuk (Aszyrynajtis, Szyryniuk), Podumble (Dumbe\u0142ko, Dumbliste), Krasne, Birwa, P\u0142omiany (P\u0142omiane, P\u0142omianka), Oczko i Bo\u0142osie (Ba\u0142osie); pozatem (Podkre\u015blam, i\u017c nazwy miejscowo\u015bci, jezior, narz\u0119dzi, sposob\u00f3w \u0142owienia etc. podaj\u0119 wed\u0142ug terminologii miejscowej, powszechnie u\u017cywanej. Wyrazy podane w nawiasie s\u0105 r\u00f3wnie\u017c cz\u0119sto u\u017cywane, to te\u017c nie zaznaczam tu miejscowo\u015bci, w kt\u00f3rej nazw\u0119 t\u0119 s\u0142ysza\u0142am, ani nie podaj\u0119 nazwiska informatora, jak to robi\u0119 przy nazwach spotykanych rzadziej). wi\u0119ksze jezioro Olsoki, po\u0142o\u017cone o 5 km, na po\u0142udniowy zach\u00f3d od Trok.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Opr\u00f3cz Trok, kt\u00f3re stanowi\u0105 o\u015brodek rybo\u0142\u00f3wstwa danego terenu zbada\u0142am nast\u0119puj\u0105ce wioski: \u017bydziszki nad jez. Skaj\u015bcie, Tataryszki i Worniki nad jez. Galwe i Bernardy\u0144skiem, Worotniszki, Kniaziowo, folwark Pohulanka, folwark Pierkos, oraz wszystkie za\u015bcianki, le\u017c\u0105ce na brzegu jez. Okmiany: za\u015bcianek Jeremcowo (Lorencowo) nad jez. Tataryszki, wie\u015b Podumble; Nowosi\u00f3\u0142ki i Bobr\u00f3wka nad jez. Bobryk, Stare Troki, wie\u015b Glity i Maj. Olsoki, nad jez. Olsoki oraz Bra\u017col\u0119 i Zalewszczyzn\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Jeziora Trockie cz\u0119\u015bciowo s\u0105 w\u0142asno\u015bci\u0105 Magistratu m. Trok, a mianowicie jez. Galwe, Skaj\u015bcie, Bernardy\u0144skie z Nierespink\u0105, Tataryszki, Bobryk, Aszyrynajtis i Gilusz. W\u0142asno\u015b\u0107 rz\u0105dow\u0105 stanowi\u0105 4 zimowe tonie na jeziorze Bernardy\u0144skiem, P\u0142omiany, Oczko, Bo\u0142osie, Szmugoj i Podumble. Brzeg za\u015b i po\u0142owa jez. Skaj\u015bcie i Galwe jest w\u0142asno\u015bci\u0105 rodziny Tyszkiewicz\u00f3w z maj. Zatrocze.
Jezioro Krasne i Birwa s\u0105 we w\u0142adaniu Rz\u0105du.<\/p>\n\n\n\n

Okmiany i Olsoki s\u0105 w\u0142asno\u015bci\u0105 spadkobierc\u00f3w Czertowa pod zarz\u0105dem Skarbu Pa\u0144stwa; dzier\u017cawi je kilku \u017byd\u00f3w, wskutek og\u0142oszonego przetargu. Opr\u00f3cz prawych dzier\u017cawc\u00f3w, nikt nie ma prawa po\u0142owu ryb na jeziorach. Wyj\u0105tek stanowi dozwolony spos\u00f3b \u0142apania ryb w\u0119dk\u0105 oraz na b\u0142yskawk\u0119.

Ustawy ochronnej rybackiej dot\u0105d jeszcze nie ma, to te\u017c dzia\u0142aj\u0105 tylko tymczasowe zarz\u0105dzenia ochronne, niemaj\u0105ce mocy ustawy, reguluj\u0105ce czas i sposoby \u0142owu. A wi\u0119c np. do bezwzgl\u0119dnie zabronionych sposob\u00f3w \u0142owienia ryb nale\u017cy \u0142apanie o\u015bci\u0105, oraz zabijanie ryb za pomoc\u0105 \u015brodk\u00f3w wybuchowych, trucia i t. p. Pomimo tego jednak ludno\u015b\u0107 okolic Trok \u0142owi ryby ukradkiem, bez pozwolenia, jak r\u00f3wnie\u017c i zabronionemi narz\u0119dziami, nara\u017caj\u0105c si\u0119 na kary i na konfiskat\u0119 sieci.<\/p>\n\n\n\n

Magistrat m. Trok zatrzymuje sieci k\u0142usownik\u00f3w, spisuje protok\u00f3\u0142, s\u0105d pobiera zwyk\u0142\u0105 kar\u0119 jak za przest\u0119pstwo, o ile za\u015b sie\u0107 jest przy\u0142apana w okresie tar\u0142a i w\u0142a\u015bciciel wiedz\u0105c, i\u017c grozi mu wielka kara, nie zg\u0142asza si\u0119 po ni\u0105, w\u00f3wczas Magistrat ma prawo licytowania jej jako sieci \u201ebezpa\u0144skiej\u201d. Poniewa\u017c Troki s\u0105 o\u015brodkiem ruchu rybackiego, przeto w r\u0119kach dzier\u017cawc\u00f3w, zamieszkuj\u0105cych miasteczko, zosta\u0142y skupione prawie wszystkie narz\u0119dzia, u\u017cywane do wielkich po\u0142ow\u00f3w ryb, kt\u00f3re si\u0119 odbywaj\u0105 niemal w ci\u0105gu ca\u0142ego roku. Zaznaczy\u0107 jeszcze trzeba, \u017ce wobec wydzier\u017cawienia wszystkich jezior, wobec tymczasowych zarz\u0105dze\u0144 ochronnych i konfiskat zabronionych narz\u0119dzi, okoliczna ludno\u015b\u0107 wiejska coraz mniej zajmuje si\u0119 rybo\u0142\u00f3wstwem.<\/p>\n\n\n\n

Jednak dotychczasowa rabunkowa gospodarka ogromnie wyniszczy\u0142a jeziora, to te\u017c obecnie stan zarybienia Jezior Trockich przedstawia si\u0119 bardzo \u017ale. Na zako\u0144czenie powy\u017cszych uwag podkre\u015blam, \u017ce notatk\u0119 niniejsz\u0105 uwa\u017cam za punkt wyj\u015bcia do dalszego opracowania materia\u0142u etnograficznego, dotycz\u0105cego rybo\u0142\u00f3wstwa naszych kres\u00f3w p\u00f3\u0142-nocno-wschodnich. Dlatego nie wprowadzam obecnie zupe\u0142nie materia\u0142u por\u00f3wnawczego i w pewnych tylko razach cytuj\u0119 dane z literatury przedmiotu.<\/p>\n\n\n\n

W tem miejscu pragn\u0119 z\u0142o\u017cy\u0107 podzi\u0119kowania tym wszystkim, kt\u00f3rzy s\u0142u\u017cyli mi pomoc\u0105 w trakcie mych bada\u0144 i opracowa\u0144 zebranego materia\u0142u, a wi\u0119c: za rady, literatur\u0119 przedmiotu i wskaz\u00f3wki przy wyka\u0144czaniu niniejszej pracy sk\u0142adam serdeczne podzi\u0119kowanie kierowniczce Zak\u0142adu Etnologji U.S.B p. prof. Cezarji Ehrenkreutzowej. Prac\u0119 niniejsz\u0105 rozpocz\u0119\u0142am w zwi\u0105zku z badaniami prowadzonemi przez Komitet Bada\u0144 Jezior Trockich. Dzi\u0119ki staraniom Komitetu Zak\u0142ad Etnologji U.S.B uzyska\u0142 zasi\u0142ek z Wydzia\u0142u Nauk Ministerstwa W.R. i O.P. na nabycie aparatu fotograficznego i mog\u0142am korzysta\u0107 w Trokach z lokalu i \u0142odzi.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Du\u017co wdzi\u0119czno\u015bci pragn\u0119 r\u00f3wnie\u017c wyrazi\u0107 p. Julji Rutkowskiej, dyrektorce seminarium w Trokach, za wiele pomocy okazanej mi podczas bada\u0144, oraz tym wszystkim, kt\u00f3rzy w jakikolwiek spos\u00f3b s\u0142u\u017cyli mi pomoc\u0105 i rad\u0105, a przede wszystkiem rybakom i dzier\u017cawcom Jezior Trockich za ich \u017cyczliwo\u015b\u0107 i niejednokrotnie po\u015bwi\u0119canie mi czasu. Magistratowi m. Trok dzi\u0119kuj\u0119 za niejednokrotne, uprzejme udzielanie informacyj, oraz za pomoc w postaci sieci ofiarowanych dla Muzeum Etnograficznego U.S.B. Panu Janowi Zawadzkiemu, instruktorowi rybackiemu, dzi\u0119kuj\u0119 za uprzejme u\u0142atwienie mi korzystania z biblioteki Tow. Rybackiego i za cenne uwagi. Rysunki z okaz\u00f3w, b\u0119d\u0105cych obecnie w\u0142asno\u015bci\u0105 Muzeum Etnograficznego U.S.B., wykona\u0142a rysowniczka Zak\u0142adu Zoologji U.S.B. p. Eugenja Kowalska, za co sk\u0142adam jej r\u00f3wnie\u017c wyrazy podzi\u0119kowania.<\/p>\n\n\n\n

Wreszcie gor\u0105co dzi\u0119kuj\u0119 M\u0119\u017cowi memu, Janowi Prufferowi, za wiele okazanej mi pomocy. Wszystkie terenowe fotografje robi\u0142am aparatem Pickarda z lustrzan\u0105 kamer\u0105 (9×12). Wyj\u0105tek stanowi\u0105 fotografje na tabl. XII i XXX powi\u0119kszone ze zdj\u0119\u0107 4 1\/2 X 6, robionych lustrzan\u0105 kamer\u0105 Ernemanna.<\/p>\n\n\n\n

Nazwa miejscowa Nazwa polska wg Nazwa \u0142aci\u0144ska
powszechnie u\u017cywana J. Kowalskiego (1)<\/p>\n\n\n\n

Szczupak Szczupak Esox lucius L.
Sielawa, silawa Sielawa Coregonus albula L.
Wijun, piskun Piskorz Cobitis fossilis L.
K\u00f3zeczka K\u00f3zka Cobitis tarnia L.
P\u0142otka P\u0142o\u0107 Leuciscus rutilus L.
Krasnopiora Wzdr\u0119ga Scardiniuserythropheholmus
Uklejka Ukleja Alburnus Lucius Heck
Suchareba Leszczyk (kr\u0105p) Blicca bjorkna L.
Leszcz Leszcz Abramis brama L.
Kie\u0142b, kie\u0142buk Kie\u0142b Gobio fluvatilis Cuv.
Lin Lin Tinca vulgaris Nils.
Kara\u015b Kara\u015b Carassius vulgaris Nils.
Sum (som) Sum Silurus glanis L.
Mi\u0119tuz Mi\u0119tus Lota vulgaris L.
Ja\u017cgar (je\u017cgur) Jazgar Acerina cernua L.
Oku\u0144 Oko\u0144 Perca fluviatilis L.<\/p>\n\n\n\n

(\u2026) PO\u0141\u00d3W R\u0118K\u0104
Na wiosn\u0119 i wci\u0105gu lata przewa\u017cnie dzieci upatruj\u0105 ryby w strumykach i, brodz\u0105c w wodzie, \u0142owi\u0105 je r\u0119k\u0105, szczeg\u00f3lnie uklejki z pod kamieni, jak r\u00f3wnie\u017c k\u00f3zeczki, wijuny i drobne mi\u0119tuzy. Pozatem r\u0119k\u0105 \u0142owi\u0105 w zimie og\u0142uszone ryby.<\/p>\n\n\n\n

G\u0141USZENIE
Przy pierwszym przezroczystym lodzie \u0142owi si\u0119 ryby za pomoc\u0105 g\u0142uszenia ich pod lodem. W tym celu u\u017cywa si\u0119 drewnianego m\u0142ota t. z. szlahy, (szliaha; daubnia; bu\u0142awa \u2013 Mankiewicz, wie\u015b Krasne; kuka \u2013 Wiszniewski z Wornik), kt\u00f3ry sk\u0142ada si\u0119 z trzonka (tronek) i k\u0142odeczki (fig. 1). Poprzez l\u00f3d rybak wypatruje ryby i uderza szlah\u0105 po lodzie. Og\u0142uszone ryby opadaj\u0105 na dno, w\u00f3wczas rybak siekier\u0105 wyr\u0105buje przer\u0119bel i r\u0119k\u0105 lub czerpakiem wydostaje zdobycz z wody.
Przy u\u017cyciu szlahy \u0142owi\u0105 w grudniu przy samym brzegu przewa\u017cnie szczupaki i mi\u0119tuzy.<\/p>\n\n\n\n

WOREK
Workiem lub prze\u015bcierad\u0142em, osadzonym na drewnianych kijkach \u0142owi zazwyczaj troje dzieci, brodz\u0105c w wodzie. Sama nie widzia\u0142am tego sposobu \u0142owienia i nie wiem dok\u0142adnie, jak osadzaj\u0105 p\u0142\u00f3tno.
\u0141owi\u0105 w ten spos\u00f3b uklejki od maja do lipca.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W tem miejscu pragn\u0119 z\u0142o\u017cy\u0107 podzi\u0119kowania tym wszystkim, kt\u00f3rzy s\u0142u\u017cyli mi pomoc\u0105 w trakcie mych bada\u0144 i opracowa\u0144 zebranego materia\u0142u, a wi\u0119c: za rady, literatur\u0119 przedmiotu i wskaz\u00f3wki przy wyka\u0144czaniu niniejszej pracy sk\u0142adam serdeczne podzi\u0119kowanie…<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":9971,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[48],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9970"}],"collection":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9970"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9970\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9974,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9970\/revisions\/9974"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9971"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9970"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9970"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9970"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}