Do rzeki trocie wp\u0142ywaj\u0105 w dw\u00f3ch ci\u0105gach: letnim, kt\u00f3ry zaczyna si\u0119 w czerwcu i trwa do listopada, oraz zimowym, mi\u0119dzy grudniem a kwietniem. G\u0142\u00f3wny ci\u0105g tar\u0142owy odbywa si\u0119 w pa\u017adzierniku.<\/p>\n\n\n\n
Powracaj\u0105ca tro\u0107 odnajduje drog\u0119 prawdopodobnie w taki spos\u00f3b, \u017ce na szlaku odtwarza w odwrotnej kolejno\u015bci bod\u017ace zmys\u0142owe zapami\u0119tane podczas w\u0119dr\u00f3wki w morzu, a wcze\u015bniej w rzece. Najwa\u017cniejsz\u0105 w tym rol\u0119 odgrywa w\u0119ch, ale cenn\u0105 wskaz\u00f3wk\u0105 jest tak\u017ce pole magnetyczne Ziemi, \u015bwiat\u0142o s\u0142oneczne, r\u00f3\u017cnice w temperaturze wody, a nawet pojawiaj\u0105ce si\u0119 w morskiej toni s\u0142abe pr\u0105dy elektryczne.<\/p>\n\n\n\n
Sygna\u0142em do w\u0119dr\u00f3wki powrotnej jest rozw\u00f3j organ\u00f3w rozrodczych (gonad). U jednych ryb nast\u0119puje to ju\u017c po pierwszym roku \u017cycia w morzu, ale wi\u0119kszo\u015b\u0107 powraca po dw\u00f3ch lub trzech latach, a niekt\u00f3re nawet dopiero po pi\u0119ciu. Najwi\u0119ksze z nich b\u0119d\u0105 mia\u0142y ponad metr d\u0142ugo\u015bci i kilkana\u015bcie kilogram\u00f3w wagi.<\/p>\n\n\n\n
Gdy trocie s\u0105 ju\u017c w rzece, usi\u0142uj\u0105 si\u0119 dosta\u0107 na tarliska. P\u0142yn\u0105 tam g\u0142\u00f3wnie noc\u0105. Po drodze trafiaj\u0105 na rozmaite przeszkody. W wielu rzekach tam ko\u0144czy si\u0119 ich w\u0119dr\u00f3wka. Do tarliska b\u0119dzie mia\u0142a szcz\u0119\u015bcie dotrze\u0107 jedna tro\u0107 na ponad milion z\u0142o\u017conych wcze\u015bniej jaj.
Przeszkod\u0105 na drodze do celu s\u0105 dla tarlak\u00f3w tak\u017ce punkty od\u0142owu. Jest to jednak konieczno\u015b\u0107, bo rozr\u00f3d naturalny dawa\u0142by zbyt skromne wyniki. Pow\u00f3d: degradacja \u015brodowiska wodnego w rzekach. Uwa\u017ca si\u0119, \u017ce pod koniec XIX wieku z polskich rzek sp\u0142ywa\u0142o rocznie 1-1,5 miliona smolt\u00f3w troci. Obecnie ich liczb\u0119 szacuje si\u0119 na 30-50 tysi\u0119cy. Nasze wody powinno si\u0119 zarybia\u0107 smoltami, a nie wyl\u0119giem. Dlatego nale\u017ca\u0142oby d\u0105\u017cy\u0107 do tego, by ich ilo\u015b\u0107 zbli\u017cy\u0142a si\u0119 do poziomu XIX-wiecznego, czyli do 1-1,5 miliona sztuk.<\/p>\n\n\n\n
U wielu w\u0119dkarzy rodz\u0105 si\u0119 w\u0105tpliwo\u015bci, czy zamiast od\u0142awia\u0107 tarlaki, nie by\u0142oby lepiej przepuszcza\u0107 wi\u0119ksz\u0105 ich ilo\u015b\u0107 na tarliska. Nie jest to jednak ca\u0142kiem proste. Tro\u0107 potrzebuje do tar\u0142a wody czystej i zasobnej w tlen oraz w\u0142a\u015bciwego pod\u0142o\u017ca. Trocie nie przyst\u0119puj\u0105 do rozrodu tam, gdzie \u017cwir i kamienie na dnie s\u0105 pokryte mu\u0142em. Odci\u0105\u0142by on bowiem rozwijaj\u0105cym si\u0119 zarodkom dop\u0142yw tlenu i spowodowa\u0142 ich \u015bmier\u0107.<\/p>\n\n\n\n
W naszych zanieczyszczonych rzekach ma\u0142o jest miejsc, kt\u00f3re spe\u0142ni\u0142yby te wymagania. Przepuszczenie wi\u0119kszej ilo\u015bci tarlak\u00f3w doprowadzi\u0142oby wi\u0119c do tego, \u017ce albo du\u017ca ich cz\u0119\u015b\u0107 nie przyst\u0105pi\u0142aby do rozrodu, albo – co si\u0119 cz\u0119sto obserwuje \u2013 tar\u0142owe pary niszczy\u0142yby sobie gniazda.
Smolty wyros\u0142e w warunkach naturalnych s\u0105 znacznie lepszym materia\u0142em zarybieniowym ni\u017c te, kt\u00f3re zosta\u0142y wyhodowane sztucznie – takie jest zdanie wi\u0119kszo\u015bci zainteresowanych tym tematem ichtiolog\u00f3w. Problem w tym, \u017ce w\u00f3d nadaj\u0105cych si\u0119 do zarybienia wyl\u0119giem jest niewiele. \u017beby wi\u0119c liczba troci w naszych wodach nie spada\u0142a, konieczne jest pozyskiwanie tarlak\u00f3w i rozr\u00f3d w warunkach sztucznych, ale tak\u017ce hodowanie wyl\u0119gu nawet do stadium smolta.<\/p>\n\n\n\n
Tar\u0142o troci jest burzliwe. Ryby wykonuj\u0105 skomplikowane figury (to taka forma zalot\u00f3w). Du\u017co energii trac\u0105 na kopanie gniazda. Jeszcze wi\u0119cej na odp\u0119dzanie konkurencyjnych samc\u00f3w i na przeganianie ze swego terytorium innych par, kt\u00f3re chc\u0105 robi\u0107 gniazda w zaj\u0119tym ju\u017c miejscu. Po wyczerpuj\u0105cym akcie rozrodu os\u0142abione ryby zaczynaj\u0105 wraca\u0107 do morza. Maj\u0105 poobcierany nask\u00f3rek, uszkodzone \u0142uski, poprzecierane p\u0142etwy. Wiele z nich nabawi\u0142o si\u0119 paso\u017cyt\u00f3w i zakazi\u0142o rozmaitymi chorobami. Os\u0142abione ryby, znoszone przez pr\u0105d wody, s\u0105 \u0142atwym obiektem ataku. Do morza smolt sp\u0142ywa noc\u0105, \u017ceby si\u0119 chroni\u0107 przed drapie\u017cnikami. Mimo to do celu w\u0119dr\u00f3wki dotrze zaledwie co dziesi\u0105ty. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich ginie w czasie przechodzenia przez turbiny elektrowni wodnych.<\/p>\n\n\n\n
Te, kt\u00f3re na tarliskach by\u0142y jeszcze w miar\u0119 zdrowe, maj\u0105 d\u0142ug\u0105 drog\u0119 do przebycia. Tempo w\u0119dr\u00f3wki nie jest wielkie. Ryby z regu\u0142y pozwalaj\u0105 unosi\u0107 si\u0119 wodzie, obr\u00f3cone g\u0142owami pod pr\u0105d. Czasem chroni\u0105 si\u0119 na kilka godzin w zacisznym zakolu.<\/p>\n\n\n\n
Wiele z nich do lutego sp\u0142ynie do morza. Uda si\u0119 to zw\u0142aszcza tym, kt\u00f3re na tar\u0142o wp\u0142yn\u0119\u0142y do kr\u00f3tkich rzek lub pr\u00f3bowa\u0142y wytrze\u0107 si\u0119 pod jazami. Du\u017ca cz\u0119\u015b\u0107 zginie, wym\u0119czona tar\u0142em, trudami w\u0119dr\u00f3wki powrotnej i na skutek chor\u00f3b. Reszta najprawdopodobniej stanie si\u0119 \u0142upem rybak\u00f3w (po\u0142owy w\u0119dkarskie s\u0105 procentowo niewielkie).<\/p>\n\n\n\n
Od lat trwa dyskusja, czy obecny wymiar ochronny troci jest uzasadniony. Nie warto bowiem chroni\u0107 i dopuszcza\u0107 do rozrodu osobniki, kt\u00f3re rosn\u0105 powoli. Trocie po wyl\u0119gu przebywaj\u0105 2-3 lata w rzece. Dorastaj\u0105 do 20-25 cm i sp\u0142ywaj\u0105 do morza jako smolty. I jest taki pogl\u0105d, \u017ce skutecznie chroni\u0142by je wymiar ochronny wynosz\u0105cy 30 cm. Jako argument podawane s\u0105 przyk\u0142ady z punkt\u00f3w od\u0142owu tarlak\u00f3w. Tam, w\u015br\u00f3d ryb wyro\u015bni\u0119tych, uznaje si\u0119 d\u0142ugo\u015b\u0107 oko\u0142o 80 cm, trafiaj\u0105 si\u0119 sztuki maj\u0105ce 40-45 cm, kt\u00f3re s\u0105 wype\u0142nione mleczem b\u0105d\u017a ikr\u0105, w pe\u0142ni przygotowane do tar\u0142a. Je\u017celi ich wolne tempo wzrostu jest uwarunkowane genetycznie, a tego wykluczy\u0107 nie mo\u017cna, to obecny wymiar ochronny (35 cm) pozwala im konkurowa\u0107 o nieliczne ju\u017c w rzekach miejsca tar\u0142owe z tymi osobnikami, kt\u00f3re rosn\u0105 normalnie.<\/p>\n\n\n\n
WS<\/p>\n\n\n\n
Kelt \u2013 tro\u0107 (tak\u017ce \u0142oso\u015b), kt\u00f3ra sp\u0142ywa do morza po odbytym tarle.
Smolt \u2013 m\u0142oda tro\u0107 (lub \u0142oso\u015b), kt\u00f3ra sp\u0142ywa do morza, \u017ceby tam sp\u0119dzi\u0107 par\u0119 lat. Gdy osi\u0105gnie dojrza\u0142o\u015b\u0107 p\u0142ciow\u0105, wr\u00f3ci do rodzimej rzeki na swoje pierwsze tar\u0142o.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Do rzeki trocie wp\u0142ywaj\u0105 w dw\u00f3ch ci\u0105gach: letnim, kt\u00f3ry zaczyna si\u0119 w czerwcu i trwa do listopada, oraz zimowym, mi\u0119dzy grudniem a kwietniem. <\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":8225,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[51],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8224"}],"collection":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8224"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8224\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8226,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8224\/revisions\/8226"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/8225"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8224"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8224"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8224"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}