W naszych wodach wszechobecne sta\u0142y si\u0119 japo\u0144ce, kt\u00f3re nied\u0142ugo b\u0119d\u0105 albo ju\u017c si\u0119 krzy\u017cuj\u0105 z rodzimym karasiem, a to jest dla naszego zgub\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Do niedawna krzy\u017cowanie si\u0119 karasi pospolitych z japo\u0144cami by\u0142o niemo\u017cliwe, bo populacja japo\u0144c\u00f3w sk\u0142ada\u0142a si\u0119 wy\u0142\u0105cznie z samic (rozmna\u017ca\u0142y si\u0119 drog\u0105 gynogenezy). Jednak coraz cz\u0119\u015bciej w\u015br\u00f3d japo\u0144c\u00f3w spotyka si\u0119 p\u0142odne samce. Wykryto je w Czechach, na W\u0119grzech, na Ukrainie, w europejskiej cz\u0119\u015bci Rosji, a tak\u017ce w innych krajach.<\/p>\n\n\n\n
W Czechach pierwsze samce zaobserwowano po roku 1990, a dzi\u015b w niekt\u00f3rych populacjach ich liczba dochodzi do 20%. W Estonii stosunek samc\u00f3w do samic wynosi 1:1. Rozmna\u017caj\u0105 si\u0119 wi\u0119c normalnie, a nie drog\u0105 gynogenezy.<\/p>\n\n\n\n
Gynogeneza jest niezwyk\u0142ym sposobem rozrodu, rodzajem p\u0142ciowego paso\u017cytnictwa. W czasie tar\u0142a samice japo\u0144c\u00f3w wykorzystuj\u0105 samce innych ryb karpiowatych, by te polewa\u0142y swoim nasieniem ich ikr\u0119. Nasienie to nie zap\u0142adnia ikry, tylko pobudza j\u0105 do rozwoju. Z ikry za\u015b wykluwaj\u0105 si\u0119 wy\u0142\u0105cznie samice, kt\u00f3re maj\u0105 te same geny co matka, s\u0105 jej klonami. Gynogeneza przydaje si\u0119 na pocz\u0105tku opanowywania zbiornik\u00f3w przez ryby. Wystarczy bowiem kilka lub nawet tylko jedna samica, by w szybkim czasie rozmno\u017cy\u0107 gatunek. Daje im wi\u0119ksz\u0105 szans\u0119 przetrwania, ale jak m\u00f3wi nasza wiedza, na d\u0142u\u017csz\u0105 met\u0119 bardziej si\u0119 op\u0142aca rozmna\u017canie normalne.<\/p>\n\n\n\n
Pojawienie si\u0119 u nas p\u0142odnych samc\u00f3w japo\u0144c\u00f3w mo\u017ce doprowadzi\u0107 do tego, co si\u0119 ju\u017c sta\u0142o w Wielkiej Brytanii. Tam wprowadzano do w\u00f3d karasia srebrzystego (nasz japoniec jest jedn\u0105 z form tego gatunku), kt\u00f3ry rozmna\u017ca\u0142 si\u0119 tam normalnie. Zacz\u0105\u0142 si\u0119 te\u017c krzy\u017cowa\u0107 z tamtejszym karasiem pospolitym. W wyniku tego potworzy\u0142y si\u0119 populacje miesza\u0144c\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Japo\u0144ce to gatunek bardzo ekspansywny, co czescy ichtiolodzy sprawdzili przy pomocy biotelemetrii na g\u00f3rnej \u0141abie. Badane ryby w\u0119drowa\u0142y g\u0142\u00f3wnie w d\u00f3\u0142 rzeki. Maksymalny dystans wyni\u00f3s\u0142 85 km. Na og\u00f3\u0142 ryby ko\u0144czy\u0142y w\u0119dr\u00f3wk\u0119 po znalezieniu odpowiedniego siedliska, kt\u00f3rym najcz\u0119\u015bciej by\u0142a spokojna woda, na przyk\u0142ad odnoga lub starorzecze. W g\u00f3r\u0119 rzeki, pod pr\u0105d w\u0119dr\u00f3wki japo\u0144c\u00f3w by\u0142y sporadyczne, a ich dystans nie przekracza\u0142 2 km. Wida\u0107 wi\u0119c jak wa\u017cn\u0105 i bardzo niekorzystn\u0105 rol\u0119 ma cz\u0142owiek dla \u015brodowiska, bowiem zarybienia i hodowle sprzyjaj\u0105 rozprzestrzenianiu si\u0119 tego gatunku.<\/p>\n\n\n\n
Wyniki przeprowadzanych bada\u0144 s\u0105 dowodem, \u017ce gatunki obce nale\u017cy wprowadza\u0107 z wielk\u0105 rozwag\u0105, je\u017celi si\u0119 nie chce szkodzi\u0107 rodzimej przyrodzie. Angielscy badacze alarmuj\u0105, \u017ce nale\u017cy za wszelk\u0105 cen\u0119 unika\u0107 wprowadzania azjatyckiego karasia i jego miesza\u0144c\u00f3w do tych w\u00f3d, w kt\u00f3rych \u017cyj\u0105 karasie pospolite. Jest to tym bardziej karygodne – mo\u017cna doda\u0107 – \u017ce japoniec wywiera negatywny wp\u0142yw tak\u017ce na inne ryby karpiowate, przede wszystkim na liny. Tymczasem zarybianie japo\u0144cem, szczeg\u00f3lnie w wodach PZW, jest powszechne. Oby\u015bmy si\u0119 nie zorientowali zbyt p\u00f3\u017ano, \u017ce z tego powodu wymrze nam kolejny rodzimy gatunek. I to na w\u0142asne \u017cyczenie.<\/p>\n\n\n\n
wbo<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
W naszych wodach wszechobecne sta\u0142y si\u0119 japo\u0144ce, kt\u00f3re nied\u0142ugo b\u0119d\u0105 albo ju\u017c si\u0119 krzy\u017cuj\u0105 z rodzimym karasiem, a to jest dla naszego zgub\u0105.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[51],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7796"}],"collection":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7796"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7796\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7797,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7796\/revisions\/7797"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7796"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7796"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7796"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}