{"id":4245,"date":"2002-12-20T01:47:00","date_gmt":"2002-12-20T00:47:00","guid":{"rendered":"http:\/\/wedkarz.dkonto.pl\/?p=4245"},"modified":"2021-09-16T01:48:42","modified_gmt":"2021-09-15T23:48:42","slug":"aktor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/2002\/12\/20\/aktor\/","title":{"rendered":"AKTOR"},"content":{"rendered":"\n<p>W ci\u0105gu roku sandacze zjadaj\u0105 trzy razy tyle co same wa\u017c\u0105. Nie kt\u00f3rzy badacze twierdz\u0105, \u017ce jeszcze wi\u0119cej, nawet 7 &#8211; 10 razy wi\u0119cej. Tak czy inaczej po\u017ceraj\u0105 w ci\u0105gu swego \u017cycia bardzo wiele ryb. Ich ofiar\u0105 pada rocznie nawet po\u0142owa doros\u0142ych uklejek, stynek, s\u0142onecznic i tyle samo m\u0142odych rocznik\u00f3w p\u0142oci, okoni, jazgarzy i innych ryb. Mimo to liczba ryb, na kt\u00f3re poluj\u0105, nie spada z tego powodu zbyt drastycznie (to zreszt\u0105 drapie\u017cnikom na d\u0142u\u017csz\u0105 met\u0119 nigdy si\u0119 nie op\u0142aca). Natomiast wyra\u017anie wp\u0142ywaj\u0105 na struktur\u0119 ich stada i wielko\u015b\u0107 tzw. rekrutacji, czyli liczebno\u015b\u0107 m\u0142odych rocznik\u00f3w, kt\u00f3re prze\u017cywaj\u0105 do nast\u0119pnego roku.<\/p>\n\n\n\n<p>Samo wyjadanie drobnych ryb to nie jedyny skutek sandaczowych polowa\u0144. Gdy w pobli\u017cu jest gro\u017any drapie\u017cca, rybki te zmieniaj\u0105 swoje zachowania. Przede wszystkim s\u0105 bardziej sk\u0142onne do grupowania si\u0119 w stada, cz\u0119\u015bciej te\u017c chroni\u0105 si\u0119 w bezpiecznych miejscach. Sandacze \u017ceruj\u0105 przede wszystkim w strefie otwartej wody, wi\u0119c \u017ceby ich unika\u0107, p\u0142ocie, okonie, m\u0142ode leszcze, krapie i inne drobne ryby uciekaj\u0105 do strefy przybrze\u017cnej. Jest ich tam coraz wi\u0119cej, coraz silniej wi\u0119c konkuruj\u0105 ze sob\u0105 o pokarm.<\/p>\n\n\n\n<p>Sandacze jednak nie tylko zmieniaj\u0105 zachowania ma\u0142ych ryb, same te\u017c si\u0119 dostosowuj\u0105 do ich zwyczaj\u00f3w. W\u0142a\u015bnie tym trzeba t\u0142umaczy\u0107 ich tzw. zmierzchow\u0105 aktywno\u015b\u0107. Drobne p\u0142ocie i okonie, kt\u00f3re za dnia przebywaj\u0105 blisko brzegu, na noc si\u0119 rozpraszaj\u0105 i docieraj\u0105 tak\u017ce do otwartej wody. Sandacze ju\u017c tam na nie czekaj\u0105. Stynki i sielawy podnosz\u0105 si\u0119 noc\u0105 ku powierzchni, \u017ceby zjada\u0107 plankton. Sandaczom w to graj.<\/p>\n\n\n\n<p>Sandacze zmieniaj\u0105 te\u017c zale\u017cno\u015bci mi\u0119dzy swymi ofiarami. P\u0142ocie i leszcze zabiegaj\u0105 o zbli\u017cony pokarm i z tej rywalizacji p\u0142o\u0107 na og\u00f3\u0142 wychodzi zwyci\u0119sko. Jednak w zbiornikach, gdzie sandaczy jest du\u017co, cz\u0119sto bywa odwrotnie. Sandacze bowiem wol\u0105 zjada\u0107 p\u0142ocie ni\u017c leszcze, kt\u00f3re maj\u0105 bardziej wypuk\u0142e grzbiety i trudniej je prze\u0142kn\u0105\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p>Bardzo wa\u017cnym czynnikiem oddzia\u0142ywania jednych ryb na drugie jest konkurencja o ograniczone zasoby pokarmu. Jest ona tym silniejsza, im konkurent\u00f3w wi\u0119cej. Mo\u017ce ona przybiera\u0107 form\u0119 bezpo\u015bredni\u0105. Wyst\u0119puje to wtedy, gdy zwierz\u0119ta ubiegaj\u0105 si\u0119 o pokarm w jednym czasie i w tym samym miejscu. Czasami takie wsp\u00f3\u0142zawodnictwo zachodzi mi\u0119dzy sandaczami i du\u017cymi okoniami, cz\u0119\u015bciej mi\u0119dzy samymi sandaczami. Przewa\u017cnie jednak konkurencja ma form\u0119 po\u015bredni\u0105; wsp\u00f3ln\u0105 pul\u0119 pokarmu konkurenci wyjadaj\u0105 sobie nawzajem, ale robi\u0105 to w r\u00f3\u017cnych miejscach i o innej porze. W taki w\u0142a\u015bnie spos\u00f3b sandacze rywalizuj\u0105 z wi\u0119kszo\u015bci\u0105 naszych rybo\u017cerc\u00f3w, przede wszystkim z \u017ceruj\u0105cym w dzie\u0144 szczupakiem.<\/p>\n\n\n\n<p>Bardzo ciekawe i skomplikowane s\u0105 zale\u017cno\u015bci mi\u0119dzy sandaczami i okoniami. Te ryby s\u0105 nie tylko konkurentami, ale r\u00f3wnie\u017c nawzajem si\u0119 silnie wyjadaj\u0105 (dla du\u017cego okonia sandacz jest tylko konkurentem, ma\u0142ego zjada). Wiosn\u0105 i wczesnym latem sandacz po\u017cera jednoroczne okonie, p\u00f3\u017anym latem przerzuca si\u0119 na ich tegoroczny narybek. Doros\u0142e okonie cz\u0119sto si\u0119 odwzajemniaj\u0105 i zjadaj\u0105 narybek sandaczy.<\/p>\n\n\n\n<p>W efekcie liczebno\u015b\u0107 sandaczy i okoni jest &#8211; jak to m\u00f3wi\u0105 uczeni &#8211; negatywnie wsp\u00f3\u0142zale\u017cna, co oznacza, \u017ce je\u017celi sandaczy jest du\u017co, to okoni ma\u0142o i na odwr\u00f3t. Ale tak dzieje si\u0119 nie zawsze. Du\u017cych okoni mo\u017ce przybywa\u0107 tak\u017ce wtedy, gdy liczba sandaczy ro\u015bnie. Bierze si\u0119 to st\u0105d, \u017ce drobne ryby, przegonione z otwartej wody przez sandacze (o czym wspomniano wy\u017cej), staj\u0105 si\u0119 bli\u017cej brzegu bardziej dost\u0119pne dla wyro\u015bni\u0119tych drapie\u017cnych okoni. Ta zale\u017cno\u015b\u0107 oczywi\u015bcie nie trwa wiecznie. Za\u0142amuje si\u0119, gdy sandacze skieruj\u0105 swoj\u0105 uwag\u0119 na okonie jeszcze nie wyro\u015bni\u0119te. Dlatego ilo\u015bciowe stosunki mi\u0119dzy sandaczami i okoniami zmieniaj\u0105 si\u0119 cyklicznie, co dla nich samych i dla ryb w og\u00f3le jest czym\u015b zupe\u0142nie naturalnym.<\/p>\n\n\n\n<p>Wahania w ilo\u015bci sandaczy maj\u0105 te\u017c inne, znacznie g\u0142\u0119bsze przyczyny. Trzon populacji tych ryb tworz\u0105 osobniki w wieku od 4 do 7 lat. Liczebno\u015b\u0107 ka\u017cdego rocznika zale\u017cy przede wszystkim od tego, co si\u0119 dzia\u0142o przed up\u0142ywem pierwszego roku ich \u017cycia, pocz\u0105wszy od tar\u0142a. Wa\u017cne jest, \u017ceby si\u0119 ono odbywa\u0142o w sta\u0142ej temperaturze (16 &#8211; 18 st. C), a tarlaki mia\u0142y do dyspozycji du\u017ce po\u0142acie twardego dna na g\u0142\u0119boko\u015bci 1 &#8211; 4 m. Je\u017celi te warunki nie s\u0105 spe\u0142niane, tar\u0142o nie jest efektywne. Ilo\u015b\u0107 m\u0142odych ryb, kt\u00f3re mog\u0142yby si\u0119 wyklu\u0107 z ikry, ograniczaj\u0105 ch\u0142ody, a nawet mocniejsze wiatry. Je\u017celi latem i wczesn\u0105 jesieni\u0105 m\u0142ode sandaczyki nie znajd\u0105 odpowiedniej ilo\u015bci pokarmu, b\u0119d\u0105 zbyt ma\u0142e i s\u0142abe, \u017ceby ucieka\u0107 przed drapie\u017cnikami, wi\u0119c nie prze\u017cyj\u0105 zimy. W nast\u0119pnych latach \u017cycia sandacze gin\u0105 z wielu innych powod\u00f3w, ale to ma ju\u017c mniejszy wp\u0142yw na liczebno\u015b\u0107 danego rocznika.<\/p>\n\n\n\n<p>WBo<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W ci\u0105gu roku sandacze zjadaj\u0105 trzy razy tyle co same wa\u017c\u0105. Nie kt\u00f3rzy badacze twierdz\u0105, \u017ce jeszcze wi\u0119cej, nawet 7 &#8211; 10 razy wi\u0119cej. Tak czy inaczej po\u017ceraj\u0105 w ci\u0105gu swego \u017cycia bardzo wiele ryb. Ich ofiar\u0105 pada rocznie nawet po\u0142owa doros\u0142ych uklejek, stynek, s\u0142onecznic i tyle samo m\u0142odych rocznik\u00f3w p\u0142oci, okoni, jazgarzy i innych ryb. Mimo to liczba ryb, na kt\u00f3re poluj\u0105, nie spada z tego powodu zbyt drastycznie (to zreszt\u0105 drapie\u017cnikom na d\u0142u\u017csz\u0105 met\u0119 nigdy si\u0119 nie op\u0142aca). Natomiast wyra\u017anie wp\u0142ywaj\u0105 na struktur\u0119 ich stada i wielko\u015b\u0107 tzw. rekrutacji, czyli liczebno\u015b\u0107 m\u0142odych rocznik\u00f3w, kt\u00f3re prze\u017cywaj\u0105 do nast\u0119pnego roku.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":4246,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4245"}],"collection":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4245"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4245\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4247,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4245\/revisions\/4247"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4246"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4245"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4245"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4245"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}