{"id":3901,"date":"2002-07-19T00:25:00","date_gmt":"2002-07-18T22:25:00","guid":{"rendered":"http:\/\/wedkarz.dkonto.pl\/?p=3901"},"modified":"2021-09-15T00:27:16","modified_gmt":"2021-09-14T22:27:16","slug":"rybie-rytmy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/2002\/07\/19\/rybie-rytmy\/","title":{"rendered":"RYBIE RYTMY"},"content":{"rendered":"\n

Niekt\u00f3re ryby nazywamy dziennymi, inne nocnymi. Jednak taki podzia\u0142 nie zawsze jest w\u0142a\u015bciwy. Przyk\u0142adem s\u0105 w\u0119gorze, kt\u00f3re najcz\u0119\u015bciej okre\u015blamy jako ryby nocne. Tymczasem w\u0119dkarze, kt\u00f3rzy \u0142owi\u0105 je regularnie podczas dnia, obruszaj\u0105 si\u0119 na takie twierdzenie i m\u00f3wi\u0105, \u017ce jest nieprawdziwe. Czy maj\u0105 racj\u0119?<\/p>\n\n\n\n

Na to, czy maj\u0105 racj\u0119, podam jeszcze jeden podobny przyk\u0142ad. Lato, samo po\u0142udnie, s\u0142o\u0144ce \u015bwieci bardzo mocno. W kilkunastocentymetrowej wodzie \u015bliz op\u0142ywa le\u017c\u0105ce na dnie kamienie. \u017beruje w najlepsze i nic nie robi sobie z tego, \u017ce i jego nazywaj\u0105 zwierz\u0119ciem nocnym. Podzia\u0142 na ryby nocne i dzienne jest wi\u0119c nieostry, a \u015blizy i w\u0119gorze to w\u0142a\u015bnie ryby, kt\u00f3rych pory aktywno\u015bci mog\u0105 si\u0119 zmienia\u0107 w zale\u017cno\u015bci od warunk\u00f3w i potrzeb.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Powod\u00f3w, kt\u00f3re wywracaj\u0105 rybi rozk\u0142ad dnia, mo\u017ce by\u0107 wiele. Jednym z nich jest obecno\u015b\u0107 drapie\u017cnik\u00f3w. Opisany tu \u015bliz m\u00f3g\u0142 si\u0119 tak zachowywa\u0107, bo na tym odcinku niewielkiej rzeki ich nie by\u0142o. Ryby s\u0105 w stanie oceni\u0107 ryzyko, przynajmniej w pewnym przybli\u017ceniu, i je\u017celi jest ono du\u017ce, to staraj\u0105 si\u0119 w ci\u0105gu dnia pozosta\u0107 w ukryciu. Tak robi\u0105 m.in. liny, kt\u00f3re w zbiornikach z ma\u0142\u0105 ilo\u015bci\u0105 ro\u015blin poszukuj\u0105 pokarmu g\u0142\u00f3wnie w nocy. Natomiast tam, gdzie ro\u015blinno\u015bci jest du\u017co, mog\u0105 \u017cerowa\u0107 w dzie\u0144, bo podwodna ziele\u0144 zapewnia im ochron\u0119. Z kolei drapie\u017cniki musz\u0105 si\u0119 dostosowa\u0107 do ryb, na kt\u00f3re poluj\u0105. W\u0119gorze, sumy, sandacze i mi\u0119tusy to ryby z natury raczej nocne. \u017beruj\u0105 jednak r\u00f3wnie\u017c w dzie\u0144, gdy trafia im si\u0119 jaka\u015b \u0142atwa zdobycz. Tak si\u0119 dzieje na przyk\u0142ad podczas tar\u0142a drobnych ryb albo w miejscach, gdzie m\u0142ode ryby podrastaj\u0105.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Cykle aktywno\u015bci
Aktywno\u015bci\u0105 ryb, a tak\u017ce innych organizm\u00f3w (r\u00f3wnie\u017c nas, ludzi), rz\u0105dz\u0105 przede wszystkim cykliczne zmiany zachodz\u0105ce w przyrodzie. Cyklicznie zmieniaj\u0105 si\u0119 pory dnia, fazy ksi\u0119\u017cyca, pory roku, poziom wody w rzekach, p\u0142ywy morza itd. Stosownie do tego powstaj\u0105 cykle aktywno\u015bci: dobowe, miesi\u0119czne, sezonowe, roczne. Dotycz\u0105 one \u017cerowania, w\u0119dr\u00f3wek, rozmna\u017cania si\u0119. Najwa\u017cniejszym regulatorem aktywno\u015bci jest \u015bwiat\u0142o, a \u015bci\u015blej jego zmiany nast\u0119puj\u0105ce w ci\u0105gu doby. Na przyk\u0142adzie p\u0142otek, kr\u0105pi i innych ryb spokojnego \u017ceru prze\u015bled\u017amy, jak si\u0119 ryby zachowuj\u0105 w poszczeg\u00f3lnych porach doby.<\/p>\n\n\n\n

\u015awit i dzie\u0144
Po nocy ryby do pe\u0142nej aktywno\u015bci budz\u0105 si\u0119 stopniowo. Z pocz\u0105tku p\u0142ywaj\u0105 wolno i tu\u017c nad dnem. Niebawem szybko\u015b\u0107 p\u0142ywania si\u0119 zwi\u0119ksza i ryby przenosz\u0105 si\u0119 do wodnej toni. \u0141\u0105cz\u0105 si\u0119 tutaj w coraz wi\u0119ksze \u0142awice. Jest to te\u017c czas ich pierwszego posi\u0142ku. Wszystko to dzieje si\u0119 jeszcze przed wschodem s\u0142o\u0144ca. Ryby aktywne w dzie\u0144 przez wi\u0119kszo\u015b\u0107 czasu szukaj\u0105 pokarmu albo odpoczywaj\u0105, co polega raczej na unikaniu drapie\u017cnik\u00f3w, a nie na odpoczynku w\u0142a\u015bciwym. Na samo \u017cerowanie przeznaczaj\u0105 stosunkowo niewiele czasu, bo 10 – 30 proc. dnia, g\u0142\u00f3wnie o \u015bwicie i zmierzchu.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Ryby nocne i zmierzchowe (aktywne o \u015bwicie i zmierzchu; sandacz, du\u017cy oko\u0144) podczas dnia odpoczywaj\u0105. Najcz\u0119\u015bciej przy dnie lub w pobli\u017cu zawad, pojedynczo (sumy, sandacze) lub w lu\u017anych grupach (du\u017ce okonie). Natomiast sieje, sielawy i stynki, aktywne g\u0142\u00f3wnie o \u015bwicie i zmierzchu, w ci\u0105gu dnia formuj\u0105 wolno przemieszczaj\u0105ce si\u0119 \u0142awice, zanurzaj\u0105 si\u0119 g\u0142\u0119biej, ale stale pozostaj\u0105 w ruchu.<\/p>\n\n\n\n

Zmierzch
Dla ryb dziennych prze\u0142om dnia i nocy oznacza przej\u015bcie od aktywno\u015bci do spoczynku. Nie odbywa si\u0119 to nagle, bo ilo\u015b\u0107 \u015bwiat\u0142a w wodzie te\u017c zmniejsza si\u0119 stopniowo. W tym czasie zachowuj\u0105 si\u0119 wed\u0142ug pewnego porz\u0105dku, kt\u00f3ry jest odwrotno\u015bci\u0105 zachowa\u0144 podczas \u015bwitu. Najpierw (zbiega si\u0119 to z zachodem s\u0142o\u0144ca) zaczynaj\u0105 szybciej p\u0142ywa\u0107 i pokonuj\u0105 wi\u0119ksze odleg\u0142o\u015bci. Przenosz\u0105 si\u0119 z \u017cerowisk do miejsc odpoczynku. Nast\u0119pnie tworzone na czas dnia \u0142awice staj\u0105 si\u0119 coraz lu\u017aniejsze, w ko\u0144cu rozpadaj\u0105 si\u0119 zupe\u0142-nie, a ryby chwytaj\u0105 ju\u017c ostatni w tym dniu pokarm. Co chwila si\u0119 zatrzymuj\u0105, na coraz d\u0142u\u017cej, a\u017c w ko\u0144cu przestaj\u0105 p\u0142ywa\u0107. Pozostaj\u0105 nieruchome nad dnem lub w\u015br\u00f3d ro\u015blinno\u015bci, najcz\u0119\u015bciej a\u017c do ranka.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Zmierzch jest okresem bardzo atrakcyjnym dla w\u0119dkarzy. Gdy jedne ryby przygotowuj\u0105 si\u0119 do spoczynku, inne, g\u0142\u00f3wnie drapie\u017cne, przenosz\u0105 si\u0119 do obszar\u00f3w \u017cerowania. W\u0119dkarze wiedz\u0105, \u017ce w letnie wieczory, ju\u017c po zachodzie s\u0142o\u0144ca, ryby si\u0119 raptownie o\u017cywiaj\u0105. Najcz\u0119\u015bciej \u0142\u0105czymy to z obni\u017ceniem temperatury, kt\u00f3re daje ulg\u0119 po upalnym dniu. Powodem jest jednak nie temperatura (w wodzie zmienia si\u0119 ona znacznie wolniej ni\u017c w powietrzu), lecz stopniowo zmniejszaj\u0105ca si\u0119 ilo\u015b\u0107 \u015bwiat\u0142a. Ryby drapie\u017cne s\u0105 znacznie wi\u0119ksze od swoich ofiar, maj\u0105 wi\u0119c proporcjonalnie wi\u0119ksze oczy.<\/p>\n\n\n\n

Wpada do nich wi\u0119cej \u015bwiat\u0142a i dlatego lepiej sobie radz\u0105, gdy w wodzie jest go ju\u017c ma\u0142o. Przez ten kr\u00f3tki czas maj\u0105 one nad zdobycz\u0105 spor\u0105 przewag\u0119, kt\u00f3r\u0105 staraj\u0105 si\u0119 skwapliwie wykorzysta\u0107. Zawzi\u0119cie atakuj\u0105 drobnic\u0119, kt\u00f3ra teraz staje si\u0119 \u0142upem \u0142atwiejszym tak\u017ce z tego powodu, \u017ce rozpadaj\u0105ce si\u0119 przed noc\u0105 \u0142awice nie mog\u0105 ju\u017c sprawnie wykonywa\u0107 obronnych manewr\u00f3w.
\u015awiat\u0142a w wodzie zaczyna ubywa\u0107 ju\u017c przed zachodem s\u0142o\u0144ca, ale dopiero po nim przebiega to gwa\u0142townie. Po godzinie jest go ju\u017c bardzo ma\u0142o. Wa\u017cny jest zw\u0142aszcza moment, gdy ryby przestaj\u0105 widzie\u0107 kolory. W tym czasie najlepiej stosowa\u0107 przyn\u0119ty silniej odbijaj\u0105ce \u015bwiat\u0142o, na przyk\u0142ad srebrzyste lub bia\u0142e.<\/p>\n\n\n\n

Noc
Po okresie aktywno\u015bci przychodzi czas odpoczynku. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 p\u0142oci i okoni, a tak\u017ce kr\u0105pie, wzdr\u0119gi nocuj\u0105 na g\u0142\u0119boko\u015bci 1 – 4 m. Stoj\u0105, oddalone od siebie, na dnie albo w jego pobli\u017cu. Drobnica sp\u0119dza noc na p\u0142yciznach, nawet na g\u0142\u0119boko\u015bci 10 – 30 cm, najch\u0119tniej w pobli\u017cu kamieni lub ro\u015blin, kt\u00f3re daj\u0105 im bezpiecze\u0144stwo. Ale nie wszystkie ryby w ci\u0105gu nocy stoj\u0105 przy dnie. Cz\u0119\u015b\u0107 p\u0142otek, a tak\u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 uklei i s\u0142onecznic, p\u0142ywa wolno w toni, zawsze jednak pojedynczo, \u017ceby bowiem tworzy\u0107 \u0142awice, ryby musz\u0105 si\u0119 widzie\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Czy ryby stoj\u0105ce w nocy przy dnie \u015bpi\u0105? Odpowied\u017a jest twierdz\u0105ca, je\u017celi za sen uznamy czas, w kt\u00f3rym ryba d\u0142ugo pozostaje nieruchoma i s\u0142abo reaguje na bod\u017ace zewn\u0119trzne. Tego stanu nie mo\u017cna jednak por\u00f3wnywa\u0107 ze snem, jaki jest udzia\u0142em ludzi. Najwa\u017cniejsza r\u00f3\u017cnica polega na tym, \u017ce \u015bpi\u0105cy cz\u0142owiek traci czasowo \u015bwiadomo\u015b\u0107 (przytomno\u015b\u0107).
Wyj\u0105tkow\u0105 sytuacj\u0119 stwarza pe\u0142nia ksi\u0119\u017cyca przy bezchmurnym niebie. W wodzie jest w\u00f3wczas nieco wi\u0119cej \u015bwiat\u0142a, kt\u00f3re pozwala polowa\u0107 nie tylko rybom nocnym, ale nawet takim dziennym wzrokowcom jak szczupak.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Czas na przyjemno\u015bci
Ryby pozwalaj\u0105 sobie tak\u017ce na chwile przyjemno\u015bci. Gdy \u017caden drapie\u017cnik nie zagra\u017ca, niekt\u00f3re z nich czyszcz\u0105 sobie wzajemnie sk\u00f3r\u0119 (widziano, jak robi\u0105 to m\u0142ode karpie). Niekiedy bior\u0105 w tym udzia\u0142 ryby r\u00f3\u017cnych gatunk\u00f3w (p\u0142ocie, wzdr\u0119gi). Odbywa si\u0119 to najcz\u0119\u015bciej pod koniec dnia, ju\u017c po ostatnim posi\u0142ku. Wieczorem ryby ch\u0119tnie te\u017c ocieraj\u0105 si\u0119 o twarde przedmioty. Nie zawsze powodem s\u0105 obecne na ich sk\u00f3rze paso\u017cyty, przypomina to raczej czochranie si\u0119 ssak\u00f3w. Z kolei nad ranem ryby poruszaj\u0105 szcz\u0119k\u0105, zupe\u0142nie jakby ziewa\u0142y. Przyczyna nie jest na razie znana, wi\u0119c si\u0119 przyjmuje, \u017ce robi\u0105 to dla przyjemno\u015bci. Podobnie jest z powolnym p\u0142ywaniem, kt\u00f3re nie wi\u0105\u017ce si\u0119 z poszukiwaniem pokarmu. Dzi\u0119ki p\u0119cherzowi p\u0142awnemu ryby mog\u0142yby sta\u0107 w miejscu prawie bez wysi\u0142ku, one jednak wol\u0105 sobie wolno p\u0142ywa\u0107 bez wyra\u017anego celu. Widocznie to lubi\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Waldemar Borys<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Niekt\u00f3re ryby nazywamy dziennymi, inne nocnymi. Jednak taki podzia\u0142 nie zawsze jest w\u0142a\u015bciwy.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":3904,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[51],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3901"}],"collection":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3901"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3901\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3908,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3901\/revisions\/3908"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3904"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3901"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3901"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3901"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}