{"id":3636,"date":"2002-05-03T17:36:00","date_gmt":"2002-05-03T15:36:00","guid":{"rendered":"http:\/\/wedkarz.dkonto.pl\/?p=3636"},"modified":"2021-09-14T17:38:30","modified_gmt":"2021-09-14T15:38:30","slug":"polow-ryb-lososiowatych-na-rzutke-muchowa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/2002\/05\/03\/polow-ryb-lososiowatych-na-rzutke-muchowa\/","title":{"rendered":"PO\u0141\u00d3W RYB \u0141OSOSIOWATYCH NA RZUTKE MUCHOW\u0104"},"content":{"rendered":"\n

Fragment z rozdzia\u0142u: ksi\u0105\u017cki Feliksa Choynowskiego pt. \u201eW\u0119dkarstwo na wodach polskich\u201d wydanej w 1939 roku. Drugi nak\u0142ad ukaza\u0142 si\u0119 w roku 1949 pod takim samym tytu\u0142em i wydany zosta\u0142 przez Zwi\u0105zek Sportowych Towarzystw W\u0119dkarskich. Na szcz\u0119\u015bcie szalej\u0105ca w tamtych czasach cenzura nie spostrzeg\u0142a, \u017ce pan Choynowski pl\u0105sa\u0142 wraz z rybami po polskich kresowych rzekach, mi\u0119dzy innymi Oporze, Prucie i Czeremoszu.<\/p>\n\n\n\n

\u0141owi\u0142em w pe\u0142ni sezonu na rzece Oporze, pod du\u017c\u0105 tam\u0105 tartaczn\u0105, w miejscowo\u015bci Demnia Wy\u017cna. By\u0142 to jeden z najpi\u0119kniejszych wieczor\u00f3w, jakie sp\u0119dzi\u0142em na \u0142owach pstr\u0105gowych. Po po\u0142udniu spad\u0142 przelotny deszcz i pstr\u0105gi rozpocz\u0119\u0142y na migotliwej fali, sk\u0105panej w ostatnich promieniach zachodz\u0105cego s\u0142o\u0144ca, niezapomniany dla zachwyconych oczu w\u0119dkarza taniec rado\u015bci, \u017cycia i wiosny, istne pl\u0105sy elf\u00f3w wodnych przy wt\u00f3rze poszum\u00f3w zwar\u00f3w i kipieli pod zastaw\u0105 tamy i melodyjnej g\u0119d\u017aby w\u00f3d szypot\u00f3w wiecznie niecierpliwej i uciekaj\u0105cej w dal rzeki. Sta\u0142em na w\u0105skiej i do\u015b\u0107 d\u0142ugiej wysepce, a raczej na \u017cwirowatej \u0142awicy le\u017c\u0105cej na \u015brodku rzeki i mia\u0142em przed sob\u0105 na odleg\u0142o\u015b\u0107 15-metrowego rzutu zastaw\u0119 tamy, po obu za\u015b bokach oba ramiona rzeki, p\u0142ytkie – lewe, kt\u00f3re przeszed\u0142em w br\u00f3d i prawe, kt\u00f3re tworzy\u0142a g\u0142\u00f3wna rynna koryta rzecznego. Przez ni\u0105 przewala\u0142 si\u0119 \u015brednio g\u0142\u0119boki nurt i mkn\u0105\u0142 pod skaln\u0105 \u015bcian\u0105 wysokiego umocnienia brzegowego, by daleko w tyle za mn\u0105 po\u0142\u0105czy\u0107 si\u0119 z pierwsz\u0105 odnog\u0105 rzeczn\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Pod tam\u0105 wiry i odm\u0119ty, w niekt\u00f3rych miejscach olbrzymie bloki i p\u0142yty skalne, widoczne pod powierzchni\u0105 wody, miejscami g\u0142\u0119bia do 4 metr\u00f3w. \u0141owi\u0142em na brunatn\u0105 j\u0119tk\u0119 i zarzuca\u0142em muszk\u0119 wypr\u00f3bowan\u0105 i wiotk\u0105 \u201eR\u00f3\u017caneczk\u0105\u201d na odleg\u0142o\u015b\u0107 8 – 12 m w kierunku tamy. Obraz tych \u0142ow\u00f3w mam do dzisiejszego dnia jak \u017cywy przed oczyma. W\u015br\u00f3d orgii pl\u0105s\u00f3w i wyskok\u00f3w ryb l\u0105dowa\u0142em w czasie bodaj\u017ce nie d\u0142u\u017cszym nad p\u00f3\u0142 godziny 14 pstr\u0105g\u00f3w, \u017cadnego poni\u017cej 1\/2 kg, pomi\u0119dzy nimi za\u015b kilka kapitalnych okaz\u00f3w powy\u017cej l kg. Gdym holowa\u0142 ostatniego czarnego pstr\u0105ga skalnego, kt\u00f3rego pow\u00f3d\u017a znios\u0142a prawdopodobnie na ten szeroki szmat wody Oporu, urwa\u0142y si\u0119 nagle wyskoki ryb jakby na tajemny znak niewidocznego wodzireja.<\/p>\n\n\n\n

Woda zamar\u0142a. Ju\u017c mia\u0142em sk\u0142ada\u0107 w\u0119dk\u0119, kiedy na spokojnej g\u0142adzi liliowozielonego odm\u0119tu w pobli\u017cu bloku skalnego przewali\u0142a si\u0119 falistym ruchem z\u0142ocista sylwetka pot\u0119\u017cnej ryby i r\u00f3j strzebli wyprysn\u0105\u0142 w pop\u0142ochu na wszystkie strony ponad powierzchni\u0119 wody. Cichy, mi\u0119kki rzut nieco powy\u017cej przypuszczalnego stanowiska pstr\u0105ga, nieznaczne sp\u0142yni\u0119cie zatopionej muszki i uk\u0105szenie, kt\u00f3re wyczu\u0142em po delikatnym drgni\u0119ciu szczytu ko\u0144c\u00f3wki oraz nieznacznym podrywie plecionki. Przy zaci\u0119ciu odnios\u0142em wra\u017cenie, \u017ce wbi\u0142em grot haczyka w kawa\u0142 zatopionego drewna. Nap\u00f3r ryby by\u0142 tak silny, \u017ce d\u0142ugi czas up\u0142yn\u0105\u0142, zanim zdo\u0142a\u0142em napi\u0119tym do ostatnich granic wytrzyma\u0142o\u015bci w\u0119dziskiem zmusi\u0107 j\u0105 do wyj\u015bcia z g\u0142\u0119bin przy zastawie tamy i wprowadzi\u0107 w nurt w\u0142a\u015bciwego ramienia rzeki. Tu sprawa posz\u0142a \u0142atwiej, gdy\u017c mia\u0142em sprzymierze\u0144ca w silnym pr\u0105dzie. Prowadzi\u0142em pstr\u0105ga dobrych 80 metr\u00f3w w d\u00f3\u0142, maj\u0105c zamiar wyl\u0105dowa\u0107 go wy\u015blizgiem na p\u0142askim ko\u0144cu \u017cwirowatej \u0142awicy.<\/p>\n\n\n\n

Na kilkana\u015bcie metr\u00f3w od tego miejsca nast\u0105pi\u0142 ostatni s\u0142aby zryw i bezpo\u015brednio potem wyskoczy\u0142 pstr\u0105g pionowo ponad wod\u0119 prezentuj\u0105c si\u0119 w ca\u0142ej swej okaza\u0142o\u015bci. Zwija\u0142em sznurek odst\u0105piwszy od brzegu i \u015bci\u0105ga\u0142em wolno ryb\u0119, kt\u00f3ra okazywa\u0142a oznaki wyczerpania i k\u0142ad\u0142a si\u0119 na boki. W chwili, gdy chcia\u0142em unie\u015b\u0107 nieco z wody \u0142eb pstr\u0105ga i podci\u0105gn\u0105\u0107 go na \u017cwir, nast\u0105pi\u0142a katastrofa. Napi\u0119cie plecionki i w\u0119dziska usta\u0142o, jak no\u017cem uci\u0105\u0142. Zorientowanie si\u0119 w sytuacji, od\u0142o\u017cenie w\u0119dziska i podbiegni\u0119cie do nieruchomej ryby by\u0142o dzie\u0142em kilku sekund, mimo to chybi\u0142o celu, gdy\u017c pstr\u0105g miotn\u0105\u0142 si\u0119 na m\u00f3j widok i sp\u0142yn\u0105\u0142 z wod\u0105 w \u015blad za unoszonym przez pr\u0105d przyponem jak kawa\u0142 drewna, zanim zdo\u0142a\u0142em wykona\u0107 odpowiedni manewr podrywk\u0105. Zerwanie si\u0119 wzgl\u0119dnie od\u0142\u0105czenie przyponu od plecionki jedwabnej spowodowane zosta\u0142o przez rozwi\u0105zanie si\u0119 p\u0119tlicy przyponowej zadzierzgni\u0119tej w\u0119z\u0142em krzy\u017cowym przez p\u0119tlic\u0119 sznurka w\u0119dkowego.<\/p>\n\n\n\n

Stara pow\u0142oka szelaku by\u0142a ju\u017c starta i nitka, owini\u0119ta doko\u0142a \u017cy\u0142ki, przetar\u0142a si\u0119, co spowodowa\u0142o w nast\u0119pstwie defekt. Gdybym uwa\u017cnie przejrza\u0142 wi\u0105zania przed po\u0142owem, czego niebacznie zaniecha\u0142em, nie by\u0142bym straci\u0142 kapitalnej ryby, kt\u00f3ra wymiarami i wag\u0105 przewy\u017csza\u0142a co najmniej dwukrotnie najpi\u0119kniejsze pstr\u0105gi, jakie \u0142owi\u0142em na rzut\u00f3wk\u0119 muchow\u0105 w s\u0142ynnych obwodach Skolszczyzny.<\/p>\n\n\n\n

POLSKIE, NAJSTARSZE ZAPISKI O \u0141OWIENIU NA SZTUCZN\u0104 MUSZK\u0118<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Pierwszy przekaz o sztucznej muszce w polskim pi\u015bmiennictwie znajduje si\u0119 w wydanym w 1820 r. pami\u0119tniku J\u00f3zefa Borus\u0142awskiego pt. \u201eMemoirs of count Boruwlaski\u201d. Ksi\u0105\u017ce Borus\u0142awski urodzi\u0142 si\u0119 w 1739 w Haliczu, po czym oko\u0142o 1780 wyjecha\u0142 z Polski i na sta\u0142e zamieszka\u0142 w Wielkiej Brytanii. Z powodu problem\u00f3w finansowych w 1788 opublikowa\u0142 pami\u0119tniki (wydanie dwuj\u0119zyczne po francusku i angielsku). Kolejne wydanie z 1820 zosta\u0142o znacznie rozszerzone i zawiera kilka ciekawych fragment\u00f3w o rybach. Na str. 240 jest zdanie:<\/p>\n\n\n\n

\u201eI found this rod and artificial fly catch fish from the deepest rivers\u201d, kt\u00f3re mo\u017cna przet\u0142umaczy\u0107: \u201estwierdzi\u0142em, \u017ce to w\u0119dzisko (w\u0119dka) i sztuczna muszka \u0142owi ryby z najg\u0142\u0119bszych rzek\u201d. Jest to obecnie najstarszy znany mi zapis o po\u0142owie na sztuczn\u0105 muszk\u0119 dokonany r\u0119k\u0105 Polaka.<\/p>\n\n\n\n

Autor by\u0142 kar\u0142em, w\u0119dkowanie mog\u0142o wi\u0119c sprawia\u0107 mu pewn\u0105 trudno\u015b\u0107, ale w pami\u0119tnikach z 1820 zawar\u0142 kilka innych fragment\u00f3w o rybach, dotycz\u0105cych zw\u0142aszcza okresu sprzed 1780. To wskazuje, \u017ce ju\u017c w m\u0142odo\u015bci zwraca\u0142 uwag\u0119 na ryby, a fakt pomini\u0119cia tych informacji we wcze\u015bniejszych wydaniach pami\u0119tnik\u00f3w nale\u017cy raczej wi\u0105za\u0107 z polskim przyzwyczajeniem do bagatelizowania rybo\u0142\u00f3wstwa. Zapewne pobyt na Wyspach Brytyjskich, w trakcie kt\u00f3rego cz\u0119sto styka\u0142 si\u0119 z \u0142owieniem ryb przez arystokracj\u0119, zach\u0119ci\u0142 go do uwzgl\u0119dnienia w pami\u0119tnikach fragment\u00f3w o rybach. Pod koniec XVIII w. w Wielkiej Brytanii bardzo modne by\u0142o w\u0119dkarstwo muchowe. Tak wi\u0119c przypuszczam, \u017ce Borus\u0142awski musia\u0142 mie\u0107 z nim kontakt.<\/p>\n\n\n\n

Informacje Borus\u0142awskiego, a tak\u017ce inne p\u00f3\u017aniejsze \u017ar\u00f3d\u0142a wskazuj\u0105, \u017ce podczas licznych zagranicznych woja\u017cy Polak\u00f3w w XVII – XIX w. stykali si\u0119 oni z w\u0119dkarstwem muchowym. Na tej podstawie nie mo\u017cna jednak rozstrzygn\u0105\u0107, czy w\u0119dkarstwo muchowe by\u0142o przeniesione na grunt Polski przez arystokracj\u0119 przebywaj\u0105c\u0105 w Europie Zachodniej.<\/p>\n\n\n\n

Stanis\u0142aw Cios<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Fragment z rozdzia\u0142u: ksi\u0105\u017cki Feliksa Choynowskiego pt. \u201eW\u0119dkarstwo na wodach polskich\u201d wydanej w 1939 roku.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":3638,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[45],"tags":[],"class_list":["post-3636","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-mucha"],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t