5 miliard\u00f3w dolar\u00f3w strat rocznie w samym tylko regionie Wielkich Jezior; intensywne badania naukowe; apele, by nie rozprzestrzenia\u0107 nowego gatunku; anga\u017cowanie m\u0142odzie\u017cy szkolnej do rozpoznawania przebiegu inwazji; zmiany w ekosystemach wodnych – to niepe\u0142na lista problem\u00f3w i dzia\u0142a\u0144, do kt\u00f3rych zmusi\u0142 Amerykan\u00f3w ma\u0142y ma\u0142\u017c z Europy zwany racicznic\u0105 zmienn\u0105. Tylko producenci przemys\u0142owych filtr\u00f3w do wody zacieraj\u0105 r\u0119ce, bo klient\u00f3w stale przybywa.<\/p>\n\n\n\n
W Ameryce P\u00f3\u0142nocnej racicznic\u0119 wykryto w roku 1988, a dzisiaj ju\u017c opanowa\u0142a 19 stan\u00f3w. Przypuszczalnie zosta\u0142a tam zawleczona dwa lub trzy lata wcze\u015bniej. Przywioz\u0142y j\u0105 w swych wodach balastowych statki p\u0142yn\u0105ce z Europy, gdzie zreszt\u0105 ma\u0142\u017c ten, pochodz\u0105cy z dorzecza Morza Kaspijskiego, r\u00f3wnie\u017c \u017cyje dopiero od dwustu lat.<\/p>\n\n\n\n
Racicznice s\u0105 niezwykle p\u0142odne. W ci\u0105gu jednego tylko sezonu, kt\u00f3ry trwa od wiosny do jesieni, dojrza\u0142a samica sk\u0142ada milion jaj. Po zap\u0142odnieniu rozwijaj\u0105 si\u0119 z nich niewielkie larwy, kt\u00f3re przez 3 – 4 tygodnie unosz\u0105 si\u0119 w wodzie. Mog\u0105 wtedy pokonywa\u0107 du\u017ce odleg\u0142o\u015bci. Niekiedy pomaga im w tym tak\u017ce cz\u0142owiek. St\u0105d apele, by nie przenosi\u0107 jej na przyk\u0142ad na \u0142odziach i w wiadrach z \u017cyw\u0105 przyn\u0119t\u0105.<\/p>\n\n\n\n
P\u0142ywaj\u0105ce larwy gin\u0105 w ci\u0105gu paru tygodni, je\u017celi w tym czasie nie zdo\u0142aj\u0105 osi\u0105\u015b\u0107 na trwa\u0142ej powierzchni jakiego\u015b zanurzonego w wodzie przedmiotu. Dlatego specjalnie nie wybrzydzaj\u0105 i przyczepiaj\u0105 si\u0119 do byle czego, na przyk\u0142ad do kamieni, betonu, metalu, drewna, plastiku, gumy, szk\u0142a, ro\u015blin, tkaniny, innych muszli, a nawet piasku. Pod\u0142o\u017ca trzymaj\u0105 si\u0119 mocno za pomoc\u0105 tak zwanego bisioru, czyli specjalnych mocnych nici, co jest cech\u0105 wyj\u0105tkow\u0105 w\u015br\u00f3d ma\u0142\u017c\u00f3w s\u0142odkowodnych. Pozwala im to \u017cy\u0107 nawet w silnym pr\u0105dzie.<\/p>\n\n\n\n
Punkt zaczepienia znajduj\u0105 nieliczne larwy (l – 3%), ale to wystarczy, by narobi\u0107 ludziom ogromnych k\u0142opot\u00f3w. Pokrywaj\u0105 grub\u0105 warstw\u0105 urz\u0105dzenia hydrotechniczne (jazy, \u015bluzy, doki) i utrudniaj\u0105 ich funkcjonowanie, zatykaj\u0105 uj\u0119cia wody, w kana\u0142ach nawadniaj\u0105cych spowalniaj\u0105 przep\u0142yw itp. Oczyszczanie tych urz\u0105dze\u0144 jest k\u0142opotliwe, bardzo kosztowne i trzeba je ponawia\u0107 czasem ju\u017c w nast\u0119pnym roku. Nawet na pla\u017cach s\u0105 niepo\u017c\u0105dane, bo ostre kraw\u0119dzie muszli mog\u0105 rani\u0107 stopy k\u0105pi\u0105cych si\u0119 os\u00f3b, a martwe ma\u0142\u017ce wyrzucone na brzeg wydzielaj\u0105 przykry zapach.<\/p>\n\n\n\n
Masowe pojawienie si\u0119 racicznic to nie tylko straty ekonomiczne, ale tak\u017ce zagro\u017cenie dla opanowanych przez nie w\u00f3d. Na jednym metrze kwadratowym mo\u017ce ich by\u0107 nawet 30 tysi\u0119cy, a ka\u017cda zdolna jest w ci\u0105gu doby przefiltrowa\u0107 litr wody. Nic wi\u0119c dziwnego, \u017ce w niekt\u00f3rych jeziorach jej przejrzysto\u015b\u0107 dramatycznie si\u0119 zwi\u0119kszy\u0142a. Odcedzaj\u0105c du\u017ce ilo\u015bci glon\u00f3w i ma\u0142ych planktonowych skorupiak\u00f3w, bakterii oraz drobnych martwych cz\u0105stek organicznych, racicznice zabieraj\u0105 pokarm innym zwierz\u0119tom. Du\u017ce skorupiaki i m\u0142ode ryby, kt\u00f3re przewa\u017cnie \u017cywi\u0105 si\u0119 planktonem, trac\u0105 podstaw\u0119 swego bytu. Z czasem wi\u0119c ubywa tak\u017ce ryb starszych, w tym i drapie\u017cnik\u00f3w. Masowy rozw\u00f3j racicznic szczeg\u00f3lnie dotkliwie odbi\u0142 si\u0119 na walleyach (ameryka\u0144ski odpowiednik sandaczy). M\u0142ode bowiem nie maj\u0105 co je\u015b\u0107, a doros\u0142ym te\u017c warunki \u017cycia si\u0119 pogorszy\u0142y, bo najlepiej czuj\u0105 si\u0119 one w wodach m\u0119tnych. Z tego powodu po\u0142owy walley\u00f3w, ryb bardzo w\u015br\u00f3d tamtejszych w\u0119dkarzy popularnych, w niekt\u00f3rych jeziorach drastycznie spad\u0142y.<\/p>\n\n\n\n
Liczebno\u015b\u0107 racicznic osi\u0105ga sw\u00f3j szczyt po kilku latach, licz\u0105c od chwili, gdy si\u0119 do nowego zbiornika dosta\u0142y. P\u00f3\u017aniej troch\u0119 spada i na tym obni\u017conym poziomie pozostaje. Ich rozrodczo\u015b\u0107 jest jednak bardzo du\u017ca i \u017cywi\u0105ce si\u0119 nimi zwierz\u0119ta, kt\u00f3re w Ameryce dopiero rozpoznaj\u0105 nowe \u017ar\u00f3d\u0142o pokarmu (chodzi g\u0142\u00f3wnie o kaczki i niekt\u00f3re ryby), nie s\u0105 i nie b\u0119d\u0105 w stanie tego procesu kontrolowa\u0107. Szuka si\u0119 wi\u0119c innych sposob\u00f3w. Poniewa\u017c jaja i plemniki racicznic musz\u0105 by\u0107 wydalane do wody jednocze\u015bnie, bada si\u0119 obecnie, jaki biologiczny mechanizm t\u0119 synchronizacj\u0119 zapewnia i jak mo\u017cna by go rozregulowa\u0107. To by\u0107 mo\u017ce pozwoli zmniejszy\u0107 ich ogromn\u0105 p\u0142odno\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n
WBo<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
5 miliard\u00f3w dolar\u00f3w strat rocznie w samym tylko regionie Wielkich Jezior.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":2890,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[57],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2889"}],"collection":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2889"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2889\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2891,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2889\/revisions\/2891"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2890"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2889"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2889"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2889"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}