{"id":2685,"date":"2001-03-08T13:45:00","date_gmt":"2001-03-08T12:45:00","guid":{"rendered":"http:\/\/wedkarz.dkonto.pl\/?p=2685"},"modified":"2021-09-13T13:46:44","modified_gmt":"2021-09-13T11:46:44","slug":"mieszkancy-gleby","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/2001\/03\/08\/mieszkancy-gleby\/","title":{"rendered":"MIESZKA\u0143CY GLEBY"},"content":{"rendered":"\n

Nie ma to jak ros\u00f3wka! – m\u00f3wi\u0105 \u0142owcy okaza\u0142ych w\u0119gorzy, sum\u00f3w, leszczy lub karpi. I tak jest, bo d\u017cd\u017cownice sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 a\u017c w 57 procentach z lekkostrawnego bia\u0142ka i ryby to instynktownie wyczuwaj\u0105 (dla por\u00f3wnania: wo\u0142owina ma tylko 20% bia\u0142ka).<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Ros\u00f3wka
D\u017cd\u017cownice \u017cyj\u0105 w powierzchniowych warstwach gleby. Zjadaj\u0105 materi\u0119 organiczn\u0105, g\u0142\u00f3wnie li\u015bcie, ga\u0142\u0105zki, martwe owady i inne zwierz\u0119ta. Poszukuj\u0105c pokarmu dr\u0105\u017c\u0105 w glebie tunele. By mog\u0142y to robi\u0107, musi ona mie\u0107 odpowiedni\u0105 wilgotno\u015b\u0107. Dlatego d\u017cd\u017cownice s\u0105 bardzo wra\u017cliwe na susz\u0119. Kiedy nie ma deszczu, schodz\u0105 w g\u0142\u0105b. Ale nadmiar wody te\u017c im szkodzi. Po zbyt obfitych opadach nie mog\u0105 oddycha\u0107 i wychodz\u0105 z ziemi. To dlatego wtedy widzimy je w ci\u0105gu dnia na powierzchni. Normalnie s\u0105 tam tylko w nocy.<\/p>\n\n\n\n

Wiele zwierz\u0105t \u017cywi si\u0119 prawie wy\u0142\u0105cznie d\u017cd\u017cownicami. Ryby zjadaj\u0105 je raczej okazyjnie: przy wysokim stanie wody lub gdy zostaj\u0105 wyp\u0142ukane z podmytych brzeg\u00f3w. S\u0105 jednak jedn\u0105 z najbardziej skutecznych przyn\u0119t. W\u0119dkarze poznali ich warto\u015b\u0107 ju\u017c dawno temu.
Najlepsze s\u0105 du\u017ce d\u017cd\u017cownice, tzw. ros\u00f3wki, zebrane w\u0142asnor\u0119cznie. Skuteczno\u015bci\u0105 przebijaj\u0105 kupione w sklepie du\u017ce dendrobeny. O wiele d\u0142u\u017cej od nich wytrzymuj\u0105 na haczyku i s\u0105 ruchliwsze. Pozyska\u0107 ros\u00f3wki mo\u017cna bardzo \u0142atwo. Najwi\u0119cej ros\u00f3wek jest w ziemi uprawnej, a wi\u0119c na skopanych dzia\u0142kach, miejskich klombach i trawnikach. To nie znaczy, \u017ce mo\u017cna je zbiera\u0107 byle gdzie. Kiedy\u015b wygrzeba\u0142em poka\u017an\u0105 ich ilo\u015b\u0107 z rowu przy drodze. Jednak by\u0142y tak przesi\u0105kni\u0119te zapachem benzyny i smar\u00f3w, \u017ce ryby w og\u00f3le nie chcia\u0142y na nie bra\u0107. Ja straci\u0142em nock\u0119, robaki odzyska\u0142y wolno\u015b\u0107, ale nie o to przecie\u017c chodzi\u0142o.<\/p>\n\n\n\n

Poluj\u0105c na ros\u00f3wki trzeba si\u0119 skrada\u0107 cicho i bezszelestnie, chwyta\u0107 je szybkim, zdecydowanym ruchem, mo\u017cliwie jak najbli\u017cej ogona, czyli ja\u015bniejszego ko\u0144ca. Je\u015bli si\u0119 je z\u0142apie palcami i delikatnie \u015bci\u015bnie, daj\u0105 si\u0119 bez problemu wyj\u0105\u0107 z nory. Te, kt\u00f3re wyszarpiemy na si\u0142\u0119, potem na haczyku s\u0105 ma\u0142o ruchliwe i szybko gin\u0105. Je\u017celi robaka urwiemy, co si\u0119 czasem zdarza, nie ma wielkiej szkody, bo jego przednia cz\u0119\u015b\u0107 (fosforyzuj\u0105ca g\u0142\u00f3wka) to doskona\u0142a przyn\u0119ta na du\u017ce leszcze i klenie. W parne, mokre noce ros\u00f3wki wychodz\u0105 na powierzchni\u0119 ziemi i wtedy zbiera si\u0119 je jak grzyby po deszczu. Je\u015bli jednak skierujemy na nie ostre \u015bwiat\u0142o, schowaj\u0105 si\u0119 w swoich norkach. Najlepsze s\u0105 latarki z zielonym szkie\u0142kiem, bo takie robak\u00f3w nie p\u0142oszy.<\/p>\n\n\n\n

Ros\u00f3wki to stworzenia bardzo delikatne. Nale\u017cy je trzyma\u0107 w ch\u0142odzie i wilgoci, na przyk\u0142ad w trawie lub li\u015bciach przykrytych ziemi\u0105. Je\u015bli przechowujemy je d\u0142u\u017cej, trzeba im t\u0119 \u015bci\u00f3\u0142k\u0119 co jaki\u015b czas zmieni\u0107. Uwaga: du\u017ca ilo\u015b\u0107 wody ros\u00f3wkom szkodzi! Przed dalek\u0105 podr\u00f3\u017c\u0105 wk\u0142adamy je wraz z ziemi\u0105 do przewiewnego lnianego woreczka.<\/p>\n\n\n\n

Kto chce mie\u0107 ros\u00f3wki przez ca\u0142y w\u0119dkarski sezon, niech sobie za\u0142o\u017cy ich hodowl\u0119. Wystarczy pud\u0142o z otworami i p\u00f3\u0142 kilograma \u017cywych d\u017cd\u017cownic. Do jedzenia mo\u017cna im dawa\u0107 organiczne odpadki z gospodarstwa domowego: resztki z garnk\u00f3w i talerzy, obierki, li\u015bcie kapusty, sk\u00f3rki owoc\u00f3w itp. P\u00f3\u0142 kilograma d\u017cd\u017cownic jest w stanie zje\u015b\u0107 dziennie od p\u00f3\u0142tora do dw\u00f3ch kilogram\u00f3w pokarmu. Opr\u00f3cz przyn\u0119ty b\u0119dziemy mieli tak\u017ce \u015bwietn\u0105 kompostow\u0105 ziemi\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Robert Surmacz<\/p>\n\n\n\n

D\u017cd\u017cownice na wolno\u015bci mog\u0105 \u017cy\u0107 20 lat<\/p>\n\n\n\n

S\u0105 obojnakami (jeden osobnik ma zar\u00f3wno gruczo\u0142y p\u0142ciowe m\u0119skie, jak i \u017ce\u0144skie), ale \u017ceby dosz\u0142o do rozrodu, musz\u0105 odby\u0107 kopulacj\u0119.
W Australii \u017cyj\u0105 d\u017cd\u017cownice d\u0142ugie na 350 cm.<\/p>\n\n\n\n

Na ca\u0142ym \u015bwiecie, z wyj\u0105tkiem pusty\u0144 i teren\u00f3w pokrytych lodem, \u017cyje oko\u0142o 5000 gatunk\u00f3w d\u017cd\u017cownic.
Cia\u0142o ka\u017cdej doros\u0142ej d\u017cd\u017cownicy jest podzielone na 200 segment\u00f3w. Ruch umo\u017cliwiaj\u0105 im mi\u0119\u015bnie i szczecinki znajduj\u0105ce si\u0119 na bokach cia\u0142a.<\/p>\n\n\n\n

D\u017cd\u017cownice oddychaj\u0105 poprzez sk\u00f3r\u0119. T\u0105 drog\u0105 wyczuwaj\u0105 te\u017c zmiany w nat\u0119\u017ceniu \u015bwiat\u0142a i wilgotno\u015bci otoczenia.
Kiedy si\u0119 d\u017cd\u017cownic\u0119 przetnie na dwie po\u0142owy, tylko jedna z nich b\u0119dzie zdolna do regeneracji, druga padnie z g\u0142odu.
Osiem doros\u0142ych d\u017cd\u017cownic mo\u017ce mie\u0107 w ci\u0105gu p\u00f3\u0142rocza 1500 potomk\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Same korzy\u015bci
W korzystnych warunkach d\u017cd\u017cownice \u017cyj\u0105ce na powierzchni jednego hektara wydalaj\u0105 w ci\u0105gu roku 20 ton odchod\u00f3w. Naukowcy obliczaj\u0105, \u017ce gleba wzbogacona o odchody d\u017cd\u017cownic ma pi\u0119\u0107 razy wi\u0119cej azotu, siedem razy wi\u0119cej przyswajalnego fosforu, 11 razy wi\u0119cej potasu i o 40% wi\u0119cej humusu. Wydr\u0105\u017cone przez d\u017cd\u017cownice tunele wprowadzaj\u0105 do gleby powietrze i wod\u0119, co te\u017c podnosi jej \u017cyzno\u015b\u0107.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Nie ma to jak ros\u00f3wka! – m\u00f3wi\u0105 \u0142owcy okaza\u0142ych w\u0119gorzy, sum\u00f3w, leszczy lub karpi.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":2687,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[56],"tags":[],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2685"}],"collection":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2685"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2685\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2688,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2685\/revisions\/2688"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2687"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2685"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2685"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wedkarz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2685"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}